Bracia Mniejsi – Wrocław: W poszukiwaniu języka ewangelizacji XXI wieku

Ojciec Święty Jan Paweł II niejednokrotnie zachęcał do poszukiwania nowego języka ewangelizacji, wskazując zarazem na kino jako medium kultury i wartości. Podążając za myślą Papieża, środowisko naukowo-dydaktyczne naszego Wyższego Seminarium Duchownego otwiera w 2016 roku naukowy projekt interdyscyplinarny Wiara – Kultura – Kino.

W tym przedsięwzięciu kultura jest rozumiana jako miejsce głoszenia wiary. Ewangelizacja bowiem nie jest tylko przekazem informacji, lecz przesłaniem i wskazaniem sposobu życia. Chodzi więc tu o ukazanie wzajemnego przenikania się wiary i kultury w naszym życiu.

Świat grecki rozumiał pojęcie kultury najpierw jako wychowanie, czyli proces rozwoju człowieczeństwa. Również współcześnie pierwszym i zasadniczym zadaniem każdej kultury jest wychowanie. Przez interpretację dzieł kultury człowiek doświadcza wartości i może zrozumieć siebie. Kultura jest więc kluczem do rozumienia własnej egzystencji, a każda autentyczna forma sztuki, jak podkreśla Jan Paweł II, wytycza drogę dostępu do głębszej rzeczywistości człowieka i świata oraz otwiera perspektywę wiary, co pomaga w dokonaniu najgłębszej interpretacji doświadczenia ludzkiego życia.

Rzeczywistość określona w tytule projektu słowami Wiara – Kultura – Kino to sfera przenikania się trzech doniosłych obszarów zainteresowania środowiska akademickiego, które wyznaczają kierunek refleksji interdyscyplinarnej. Wiara i kultura zapewniają spotkanie człowieka z Bogiem i umożliwiają tworzenie więzi międzyludzkich. Kino może być nośnikiem kultury i wartości, bo posługuje się specyficznym językiem, który pozwala mu docierać do ludzi różnych kultur. Sztuka filmowa może więc zainicjować rozwój procesu poznawczego, przez który człowiek poszerza wiedzę zarówno o otaczającym go świecie, jak i o swojej rzeczywistości wewnętrznej.

Dwadzieścia lat po śmierci Krzysztofa Kieślowskiego, zainspirowani jego twórczością do refleksji nad tajemnicą człowieka i świata, zorganizowaliśmy 9 marca 2016 r. konferencję interdyscyplinarną. W ten sposób podjęliśmy na nowo próbę poszukiwania odpowiedzi na istotne pytania egzystencjalne, jakie stawiał w swoich filmach wybitny Reżyser.

Nasz projekt naukowy chce pomagać widzom w wykształceniu umiejętności krytycznego odbioru treści przekazywanych przez kino. Dlatego zaprasza filmoznawców, teologów, kulturoznawców, dziennikarzy i przedstawicieli innych dziedzin nauki, ze środowisk akademickich w Polsce, oraz młodych naukowców, doktorantów i studentów. Pokłosiem konferencji inaugurującej cykl interdyscyplinarnych refleksji nad związkiem wiary i kultury jest książka „Światłem i cieniem wydobywał prawdę o człowieku. W dwudziestą rocznicę śmierci Krzysztofa Kieślowskiego” (red. Joanna K. Wawrzynów OSU, Wawrzyniec Z. Wojtyra OFM).

Kontynuacją realizowanego projektu jest II Interdyscyplinarna Konferencja Naukowa „Człowiek w obliczu wielkich pytań. Kino Krzysztofa Zanussiego”, która odbyła się 8 marca 2017 roku we Wrocławiu.

Kluczem tego wydarzenia były wielkie pytania w twórczości filmowej Krzysztofa Zanussiego. Wybitny reżyser, wielokrotnie wyróżniony doktoratem honoris causa w Polsce i za granicą jako fizyk, filozof i twórca kultury od początku swojej działalności inspiruje widzów do stawania w obliczu pytań o sens życia. Ten fenomen kultury filmowej wpisuje się w wielkie pytania podejmowane od starożytności aż po czasy nam współczesne.

W 2017 roku upływa 35 lat działalności Papieskiej Rady ds. Kultury, założonej przez Ojca Świętego Jana Pawła II, której konsultorem był przez 15 lat Krzysztof Zanussi. Papieska Rada ds. Kultury objęła to wydarzenie swoim patronatem.

Mija również 20 lat od słynnego przemówienia Jana Pawła II „Rola kina w kształtowaniu osobowości człowieka”, skierowanego do uczestników rzymskiego sympozjum „Kino nośnikiem wartości duchowych i kulturowych”. W 2017 roku Studio Filmowe TOR obchodzi także złoty jubileusz swego powstania.

W kontekście tych rocznic, świadomi kondycji współczesnego człowieka i świata, otwieramy się na kulturę jako przestrzeń refleksji. Ona bowiem nadaje sens życiu, tworzy wspólnotę i skłania człowieka do twórczej postawy. Podczas konferencji przedstawiciele wielu polskich środowisk uniwersyteckich poszukiwali odpowiedzi na wielkie pytania w przestrzeni kina Krzysztofa Zanussiego. Reżyser był gościem specjalnym naszego wydarzenia.

W ten proces zaangażowali się wybitni filmoznawcy, przedstawiciele ośrodków naukowych. Filmy K. Zanussiego, bez wątpienia, niosą uniwersalne przesłanie i skłaniają studentów do dojrzałych rozważań. Podczas kilku równoległych sekcji studentów i doktorantów uczestnicy zapoznali się z ich badaniami, które zostaną opublikowane w książce pokonferencyjnej.

Więcej (zdjęcia) na: www.franciszkanie.com