Czy to możliwe, że dane pokolenie jest jednocześnie najbardziej połączonym w historii i jednym z najbardziej samotnych? To pytanie stanowiło centralny punkt krajowego seminarium naukowego, które odbyło się w Chennai, gdzie miejscowa Inspektoria Salezjańska oraz tamtejsze Don Bosco College zgromadziły ponad 250 uczestników – przedstawicieli duszpasterstwa młodzieżowego, socjologów, pedagogów, badaczy oraz młodzież z całych Indii – aby uczcić wydanie przełomowego opracowania na temat przyjaźni i dobrego samopoczucia w erze sztucznej inteligencji.
Podczas seminarium zaprezentowano nową książkę „Friendship as Well-being in the AI Era: New Models of Youth Accompaniment” autorstwa ks. M. Johna Alexandra SDB (wydawnictwo Kristu Jyoti Publications, Bengaluru). Badanie, przeprowadzone również dzięki wsparciu Fundacji DON BOSCO NEL MONDO i oparte na wypowiedziach 4 527 młodych ludzi z dwudziestu czterech stanów Indii (zebranych w ramach ankiet, grup fokusowych i wywiadów), jest jednym z najobszerniejszych badań dotyczących przyjaźni wśród młodzieży w tym kraju. Jego metoda jest jednocześnie jego przesłaniem: zamiast oceniać młodych ludzi, słucha się ich.
To, co ujawniają młodzi ludzie, stanowi zaskakujący paradoks. Podczas gdy 88,5% twierdzi, że przyjaźń jest niezbędna dla ich dobrego samopoczucia, 76,8% przyznaje, że czuje się samotnych nawet w otoczeniu przyjaciół – rozbieżność tę wyjaśnia nie brak przyjaciół, ale brak głębi relacji. Biorąc pod uwagę, że 84,7% młodzieży korzysta z narzędzi sztucznej inteligencji, takich jak ChatGPT, a jedna trzecia z nich zwraca się do nich w przypadku problemów związanych z przyjaźnią, badanie zachęca do rozeznania w relacjach: pomagania młodzieży w odróżnianiu pozornej przyjaźni od autentycznej, co stanowi niebezpieczeństwo, przed którym ostrzegał Papież Leon XIV w swojej encyklice „Magnifica Humanitas”.
We wstępie Przełożony Generalny, ks. Fabio Attard SDB, określa ją jako „książkę aktualną i znaczącą dla naszych czasów, ponieważ łączy w sobie wnikliwe badania, ludzką intuicję, mądrość wychowawczą oraz głęboką wrażliwość na rzeczywiste pytania, jakie zadają sobie dzisiaj młodzi ludzie”. Chwali on sposób, w jaki dzieło to oferuje odświeżone spojrzenie na System Prewencyjny Księdza Bosko — „przywrócony i odnowiony na erę sztucznej inteligencji” — przenosząc serdeczność dziedzińca na Valdocco do cyfrowego świata, w którym żyją dziś młodzi ludzie.
Podczas seminarium, które odbyło się 1 lipca 2026 r., przemówienie inauguracyjne wygłosił ks. Biju Michael SDB, Radca Generalny ds. Azji Południowej, natomiast główne przemówienie wygłosił Inspektor z Chennai, ks. L. Don Bosco SDB. Podczas okrągłych stołów dogłębnie omówiono dynamikę przyjaźni ujawnioną w badaniu: samotność kryjącą się za ciągłą łącznością, „hybrydowe” przyjaźnie przeżywane zarówno online, jak i osobiście, zdradę i przebaczenie, a także przyjaźnie przekraczające bariery kasty, religii, języka i płci. W szczególności 82% respondentów stwierdziło, że bariery te nie ograniczają ich przyjaźni, co autor określa jako „mały, ale znaczący akt demokracji”.
Książkę zaprezentował ks. John Felix Raj SJ, Prorektor Uniwersytetu św. Ksawerego w Kalkucie. Pierwszy egzemplarz został przekazany Antoonowi Vandevelde, emerytowanemu profesorowi Uniwersytetu w Leuven w Belgii.
Wśród opinii popierających książkę Jean Paul Muller SDB, Prokurator Misji Księdza Bosko w Bonn, pisze, że „najwyższy czas, aby powstała taka książka”, dodając, że tylko wtedy, gdy będziemy używać maszyn „dla dobra ludzi”, a nie uzależnimy się od nich, „zachowamy siłę, czas i zaufanie niezbędne do dalszego współdziałania jako istoty ludzkie”.
Główna teza seminarium została ujęta w modelu „towarzyszenia jako przyjaźni” przedstawionym w książce: dorośli, którzy najskuteczniej towarzyszą młodzieży, to ci, którzy nawiązują z nimi relacje, wykazując cechy dobrego przyjaciela – cierpliwość, obecność, uczciwość, szacunek oraz swobodę pozwalającą drugiej osobie na rozwój. Jest to zaproszenie do zastąpienia kontroli zaufaną obecnością. W tym duchu instytucje salezjańskie są zachęcane do świadomego włączania „edukacji do przyjaźni” do swoich szkół, internatów, oratoriów i ośrodków dla młodzieży zagrożonej wykluczeniem społecznym, jako celowej przeciwwagi wobec wszechobecnej kultury cyfrowej i sztucznej inteligencji.
Za: infoans.org
