Jan Paweł II
PRZEMÓWIENIE DO PRZEŁOŻONYCH GENERALNYCH ŻEŃSKICH INSTYTUTÓW ŻYCIA KONSEKROWANEGO
Rzym, Aula Błogosławieństw, 16 maja 1991 r.
Drogie siostry
1. To spotkanie, które odbywa się w trakcie co dwuletniego zgromadzenia organizowanego przez Międzynarodową Unię Przełożonych Generalnych, daje mi sposobność, by powitać Przełożone Generalne i Radne Generalne wielu żeńskich zgromadzeń zakonnych. Przybywacie z 63 krajów pięciu kontynentów. Za waszym pośrednictwem przesyłam moje serdeczne pozdrowienia członkiniom waszych wspólnot rozsianych po całym świecie i dziękuję Bogu za wszystko, co zostało dokonane dzięki świadectwu waszej konsekracji zakonnej i waszej ofiarnej posłudze apostolskiej dla dobra Jego Kościoła i nadejścia Jego Królestwa: „Nie przestaję dziękować za was, wspominając was w moich modlitwach… aby [On] dał wam światłe oczy serca, tak byście wiedzieli, czym jest nadzieja, do której was wzywa; czym bogactwo chwały Jego dziedzictwa wśród świętych” (Ef 1,16–18).
Pozdrawiam kardynała Hamera, który dzieli ze mną odpowiedzialność pasterską za Instytuty Życia Konsekrowanego i Stowarzyszenia Życia Apostolskiego. Dziękuję siostrze Helen Mc Laughlin, Przełożonej Generalnej Zgromadzenia Sióstr Najświętszego Serca Jezusa i Przewodniczącej waszej Unii, za uprzejme słowa skierowane do mnie w waszym imieniu. Umacnia mnie przede wszystkim wasze wyraźne zobowiązanie, by z coraz większą kompetencją i oddaniem wypełniać tę jedyną i niezastąpioną rolę, jaką siostry zakonne pełnią w misji Kościoła: w ewangelizacji i posłudze.
2. Temat waszego spotkania: „Siostry zakonne, towarzyszki w ewangelizacji”, skłonił was do refleksji nad problemem, jak przybliżyć współczesny świat do ożywiającej mocy Ewangelii. Ewangelia i świat: te dwa bieguny wyznaczały wasze dni studiów, tak jak są one zasadniczymi punktami odniesienia waszej własnej konsekracji zakonnej. Konsekracja zakonna bowiem rodzi się z Ewangelii, „ze słów i przykładu Pana” (Lumen gentium, 43), i stanowi szczególny znak panowania Boga nad Jego stworzeniem, szczególny znak obecności Królestwa Jego Syna w świecie. Ewangelia i świat: Ten sam Pan wezwał was, byście były prorockimi świadkami Ewangelii, „mocą Bożą ku zbawieniu” (Rz 1,16), a więc byście dawały świadectwo wobec świata tak szeroko, jak to tylko możliwe, pomagając mu powrócić do jego Stwórcy i Odkupiciela.
Nawet jeśli wasza konsekracja zakonna przejawia się w wielkiej różnorodności charyzmatów i określonych apostolatów, ma ona jeden zasadniczy cel: „żar miłości” oraz „doskonałość kultu Bożego” (Lumen gentium, 44). Mając zawsze przed oczyma ten cel, będziecie mogły lepiej pomagać członkiniom waszych zgromadzeń pełniej docenić szczególną więź, jaka łączy je z misterium Chrystusa i misterium Jego Kościoła, unikając jałowego sprowadzania życia zakonnego do zwykłego zaangażowania społecznego lub działalności czysto humanitarnej. Moja pielgrzymka sprzed kilku dni do Fatimy była wyznaniem wiary w duchową i transcendentną naturę naszego życia chrześcijańskiego. Dla mnie była to okazja, by podziękować Najświętszej Maryi Pannie za Jej opiekę przed dziesięciu laty. Dodała mi ona także odwagi, by kontynuować moją posługę według przykładu Maryi, „wzorca owej miłości macierzyńskiej, którą winni się odznaczać wszyscy, co w apostolskim posłannictwie Kościoła współdziałają dla odrodzenia człowieka” (Jan Paweł II, Redemptoris missio, 92).
3. Ewangelizacja jest dziełem złożonym i żadna częściowa lub fragmentaryczna definicja nie odda jej znaczenia (por. Paweł VI,Evangelii nuntiandi, 19–24). Polega ona na zaniesieniu Dobrej Nowiny każdej osobie i wszystkim narodom, a poprzez jej oddziaływanie zmierza ku temu, by powstało „nowe człowieczeństwo”. Jest skierowana „do tych — a są ich miliony mężczyzn i kobiet — którzy jeszcze nie znają Chrystusa, Odkupiciela człowieka” (Jan Paweł II, Redemptoris missio, 31). Ewangelizacja obejmuje różne kultury, aby wydobyć z nich środki służące szerzeniu i głoszeniu orędzia Chrystusa w każdym narodzie, lepszemu jego zrozumieniu i pełniejszemu wyrażeniu w liturgii i w codziennym życiu wierzących. W swoim działaniu ewangelizacja zdoła „dosięgnąć i jakby wstrząsnąć mocą Ewangelii kryteriami oceny, wartościami decydującymi, punktami zainteresowania, liniami myślenia, źródłami inspiracji i modelami życia ludzkości, które są sprzeczne ze słowem Bożym i planem zbawienia” (Paweł VI, Evangelii nuntiandi, 19).
W mojej ostatniej encyklice o misjach przypomniałem, że zadanie powierzone Kościołowi przez Chrystusa Odkupiciela jest bardzo dalekie od wypełnienia, i że wszyscy musimy poświęcić mu naszą uwagę i energię. Pragnę ponownie potwierdzić wartość powołania misjonarzy ad gentes. Oni, zwłaszcza w Instytutach Życia Konsekrowanego i Stowarzyszeniach Życia Apostolskiego, stanowią, by tak powiedzieć, „paradygmat misyjnego zaangażowania Kościoła, który zawsze potrzebuje darów radykalnych i całkowitych, nowych i odważnych impulsów” (Jan Paweł II, Redemptoris missio, 66). Kościół nie byłby bowiem wierny swojej istotnie misyjnej naturze, gdyby nie nadal posyłał mężczyzn i kobiet, których oddanie misji obejmuje całego człowieka — całą ich osobę, całe ich życie, wszystkie ich siły i cały ich czas.
W tym sensie nie sposób myśleć o powszechnym zadaniu ewangelizacji bez żywotnego i specyficznego wkładu sióstr zakonnych. Świadectwo waszej konsekracji zakonnej jest źródłem obfitej życiowej siły w młodych Kościołach i koniecznym antidotum na „sekularyzację zbawienia”, którą zbyt często spotyka się w społeczeństwach bardziej rozwiniętych (por. tamże, 11). Do tego pilnego zadania wnosicie poważnie doświadczenie wewnętrzne uczennic Chrystusa w miłości oblubieńczej oraz waszą całkowitą dyspozycyjność do służby rodzinie ludzkiej poprzez „wszystkie przejawy „geniuszu” kobiecego… wszystkie charyzmaty, jakimi Duch Święty obdarza kobiety… zwycięstwa, które [Kościół] zawdzięcza ich wierze, nadziei i miłości” (Jan Paweł II, Mulieris dignitatem, 31).
4. Moja druga encyklika ostatnich miesięcy,Centesimus annus, stanowi refleksję nad społeczną doktryną Kościoła, nad jego zaangażowaniem w świecie na rzecz obrony osoby ludzkiej i ochrony ludzkiej godności (por. Jan Paweł II, Centesimus annus, 3). W tym sensie jest ona medytacją nad światem w całej jego zdolności do udoskonalenia oraz w jego potrzebie odkupienia, w jego konieczności przyjęcia Ewangelii naszego Pana Jezusa Chrystusa. W tym miejscu kieruję do sióstr zakonnych naglące wezwanie: abyście w waszych dążeniach do sprawiedliwości i autentycznego wyzwolenia nie traciły z oczu prawdy, która inspiruje działalność duszpasterską, społeczną i charytatywną Kościoła, a mianowicie prawdy, że nasze przeznaczenie jest transcendentne, że nasza tożsamość zostaje w pełni objawiona jedynie poprzez wiarę, i w konsekwencji wszelkie dzieła apostolskie zmierzają — w taki czy inny sposób — do prowadzenia człowieka drogą zbawienia (por. tamże, 54). Zbliżając się do końca XX wieku i wchodząc w Trzecie Tysiąclecie Chrześcijaństwa, świat potrzebuje świadectwa zakonnego i duchowego, które jest jasne i nie ulega kompromisom z siłami zła i „pychą żywota” (1 J 2,16). Żywię gorącą nadzieję, że siostry zakonne na całym świecie, kontynuując powołanie, na które w przeszłości odpowiadały nieraz w sytuacjach dramatycznych, będą nieustannie przypominać Kościołowi o prymacie łaski i pierwszeństwie miłości w dziele ewangelizacji, które jest źródłem autentycznego wyzwolenia.
5. Siostrami zakonnymi — towarzyszkami w ewangelizacji — jesteście jako kobiety. Jesteście nimi jak te kobiety, które wraz z Dwunastoma szły za Jezusem i wspierały Go swoimi dobrami (por. Łk 8,1–3). Jesteście nimi szczególnie na wzór Marii Magdaleny, „apostołki apostołów”, ukazując — podobnie jak ona — przez waszą uprzywilejowaną relację z Jezusem gotowość przyjęcia Jego słowa i wierność Jego przesłaniu. Jesteście nimi jak Samarytanka, która sama niesie Dobrą Nowinę, gdy rozpoznała w Tym, który mówi, oczekiwanego Mesjasza.
Towarzyszkami w ewangelizacji jesteście zgodnie z tymi „dwoma szczególnymi wymiarami realizacji osobowości kobiecej”, jakimi są dziewictwo i macierzyństwo (por. Jan Paweł II, Mulieris dignitatem, 17), dwoma wymiarami, które wyjaśniają się i dopełniają wzajemnie w powołaniu kobiety. Jeśli „macierzyństwo kobiety w sensie biofizycznym ujawnia pozorną bierność… to równocześnie macierzyństwo w sensie osobowym i etycznym wyraża bardzo ważną twórczość kobiety” (tamże, 19). Właśnie tę twórczość siostry zakonne są wezwane rozwijać w służbie ewangelizacji. Macierzyństwo natomiast, pojmowane w świetle Ewangelii, „nie jest tylko „z ciała i krwi”: w nim wyraża się głębokie „słuchanie słowa Boga żywego” oraz gotowość do zachowywania tego Słowa, które jest „słowem życia wiecznego”” (tamże).
Co do dziewictwa, którego nie można właściwie zrozumieć bez odniesienia do miłości oblubieńczej — miłości, w której osoba staje się darem dla drugiego (por. tamże, 20) — otwiera się ono na doświadczenie macierzyństwa w nowym sensie: macierzyństwa „według Ducha” (por. Rz 8,4; Jan Paweł II, Mulieris dignitatem, 21). Nie możemy bowiem zapomnieć, że sam św. Paweł odczuwa potrzebę odwołania się do tego, co z natury jest właściwe kobiecie, aby wyrazić prawdę o swojej posłudze apostolskiej, kiedy mówi do Galatów: „Dzieci moje, które ponownie w bólach rodzę” (Ga 4,19). Można by przywołać wiele innych aspektów, aby uwydatnić godność kobiety i jej powołanie, lecz chciałem jedynie przypomnieć te, które wydają mi się najściślej związane z posługą ewangelizacji.
6. Zachęcam was, moje siostry, abyście z nadzieją kontynuowały misję, którą Bóg wam powierzył, a której istotną część stanowi świadectwo waszego życia konsekrowanego. Zachęcam te spośród was, które mogłyby ulec pokusie zniechęcenia z powodu małej liczby powołań i starzenia się waszych współsióstr, by przypomniały sobie słowa Jezusa: „Nie bój się, mała trzódko, gdyż spodobało się waszemu Ojcu dać wam Królestwo” (Łk 12,32). Pragnę wreszcie, aby instytuty przyjmujące liczne kandydatki przygotowały formujące, które będą im towarzyszyć z kompetencją, cierpliwością i skutecznością podczas całej formacji początkowej i permanentnej.
Proszę Pana Jezusa, za wstawiennictwem Najświętszej Maryi Panny, aby wspierał wasze wysiłki, umacniał waszą nadzieję i doprowadził do pełni w każdej z waszych rodzin zakonnych dzieło łaski rozpoczęte wraz z waszym powstaniem, aby instytuty życia konsekrowanego i stowarzyszenia życia apostolskiego pozostały uprzywilejowanymi narzędziami służącymi ewangelizacji.
Z serca udzielam wam mojego apostolskiego błogosławieństwa.
Tłumaczenie OKM
Za: www.vatican.va
Copyright © Dykasterium ds. Komunikacji – Libreria Editrice Vaticana
