Paweł VI
HOMILIA PODCZAS KANONIZACJI ELŻBIETY ANNY BAYLEY SETON
Rzym, 14 września 1975 r.
Tak, Czcigodni Bracia oraz umiłowani synowie i córki! Elżbieta Anna Seton jest Świętą!
Radujemy się i jesteśmy głęboko poruszeni, że nasza apostolska posługa upoważnia nas, by ogłosić to uroczyste orzeczenie wobec was wszystkich tutaj obecnych, wobec świętego Kościoła katolickiego, wobec naszych braci chrześcijan na całym świecie, wobec całego narodu amerykańskiego i wobec całej ludzkości: Elżbieta Anna Bayley Seton jest Świętą!
Jest ona pierwszą córką Stanów Zjednoczonych Ameryki, której dane zostało to niezrównane miano chwały!
Ale co mamy na myśli, gdy mówimy: „Ona jest Świętą”?
Wszyscy mamy pewne wyobrażenie o znaczeniu tego najwyższego tytułu; niemniej jednak trudno nam jest go dokładnie zanalizować. Być Świętym znaczy być doskonałym — doskonałym w sposób, który osiąga najwyższy poziom, jaki człowiek może osiągnąć. Święty to stworzenie ludzkie, całkowicie zgodne z wolą Bożą. Święty to człowiek, w którym grzech — zasada śmierci — został usunięty i zastąpiony żywym blaskiem Bożej łaski.
Analiza pojęcia świętości prowadzi nas do rozpoznania w duszy połączenia dwóch całkowicie odmiennych elementów, które jednak łączą się, by dać jeden owoc: świętość. Pierwszym z nich jest element ludzki i moralny, wyniesiony do poziomu heroizmu: heroiczne cnoty są zawsze wymagane przez Kościół do uznania czyjejś świętości. Drugim jest element mistyczny, który wyraża miarę i sposób działania Bożego w osobie wybranej przez Boga, by zrealizować w niej — zawsze w sposób niepowtarzalny — obraz Chrystusa (por. Rz 8, 29).
Nauka o świętości jest zatem najbardziej interesującą, najbardziej różnorodną, najbardziej zaskakującą i najbardziej fascynującą ze wszystkich nauk o tym nieustannie tajemniczym bycie, jakim jest człowiek. Kościół podjął to studium życia, to znaczy wewnętrznej i zewnętrznej historii Elżbiety Anny Seton. Kościół wybuchł podziwem i radością, i dziś pozwolił rozbrzmieć swemu charyzmatowi prawdy w okrzyku, który wznosimy ku Bogu i ogłaszamy światu: Ona jest Świętą!
Nie wygłosimy teraz pochwalnego panegiryku — opowieści sławiącej nową Świętą. Znacie już jej życie i z pewnością będziecie je dalej zgłębiać. To będzie jeden z najcenniejszych owoców tej kanonizacji: poznać ją, by podziwiać w niej wybitną postać ludzką; by wysławiać Boga, który w swoich Świętych jest godzien podziwu; by naśladować jej przykład, który ta uroczystość stawia w świetle pozwalającym przynieść trwałe zbudowanie; by przyzywać jej opieki, teraz, gdy mamy pewność jej uczestnictwa w doświadczeniu życia niebieskiego w Mistycznym Ciele Chrystusa, które nazywamy Komunią Świętych, i w której także my uczestniczymy, choć jeszcze przynależymy do życia ziemskiego.
Nie będziemy zatem mówić o życiu naszej Świętej Elżbiety Anny Seton. To ani czas, ani miejsce, by przedstawić jej godne wspomnienie.
Ale przynajmniej zaznaczmy te rozdziały, z których taką pamiątkę należy utkać:
Święta Elżbieta Anna Seton urodziła się, wychowała i zdobyła wykształcenie w Nowym Jorku w Wspólnocie Episkopalnej. To właśnie temu Kościołowi przysługuje zasługa rozbudzenia i pielęgnowania zmysłu religijnego i chrześcijańskiego odczuwania, do których młoda Elżbieta była naturalnie predysponowana w najbardziej spontanicznych i żywych przejawach. Chętnie uznajemy tę zasługę i — dobrze wiedząc, ile kosztowało Elżbietę przejście do Kościoła katolickiego — podziwiamy jej odwagę, by przylgnąć do prawdy religijnej i boskiej rzeczywistości, które zostały jej tam objawione.
Z radością zauważamy również, że w tej samej przynależności do Kościoła katolickiego odnalazła wielki pokój i bezpieczeństwo, i że uznała za naturalne zachować wszystkie dobra, których nauczyła się w gorliwej wspólnocie episkopalnej — w wielu pięknych przejawach, zwłaszcza pobożności religijnej — i że zawsze pozostała wierna w szacunku i miłości wobec tych, od których wyznanie katolickie w sposób bolesny ją oddzieliło.
Powodem do nadziei dla nas i zapowiedzią coraz lepszych relacji ekumenicznychjest fakt, że w tej uroczystości uczestniczą znamienici przedstawiciele Wspólnoty Episkopalnej, którym — jakby interpretując serdeczne uczucia nowej Świętej — składamy nasze wyrazy oddania i najlepsze życzenia.
Trzeba także przypomnieć, że Elżbieta Seton była matką rodziny, a zarazem założycielką pierwszego żeńskiego zgromadzenia zakonnego w Stanach Zjednoczonych. Chociaż ta jej sytuacja społeczna i kościelna nie jest czymś unikalnym ani nowym — przypomnijmy chociażby św. Brygidę, św. Franciszkę Rzymską, św. Joannę Franciszkę de Chantal, św. Ludwikę de Marillac — to w sposób szczególny wyróżnia ona św. Elżbietę Annę Bayley Seton pełnią kobiecości, tak że gdy ogłaszamy najwyższe wywyższenie kobiety przez Kościół katolicki, z radością zauważamy, że wydarzenie to zbiega się z inicjatywą Organizacji Narodów Zjednoczonych: Międzynarodowym Rokiem Kobiety.
Celem tego programu jest budzenie powszechnej świadomości obowiązku uznania prawdziwej roli kobiety w świecie oraz przyczynianie się do jej autentycznego awansu w społeczeństwie. Cieszymy się z tego powiązania pomiędzy tym programem a dzisiejszą kanonizacją, gdy Kościół oddaje największy możliwy hołd Elżbiecie Annie Bayley Seton i wysławia jej osobisty i niezwykły wkład jako kobiety – żony, matki, wdowy i zakonnicy. Oby dynamizm i autentyczność jej życia stały się wzorem dla naszych czasów — i dla przyszłych pokoleń — tego, co kobiety mogą i powinny osiągać, w pełni realizując swoją rolę, dla dobra całej ludzkości.
Na koniec należy przypomnieć, że najbardziej znaczącą cechą naszej Świętej jest fakt, iż była — jak już wspomniano — założycielką pierwszego żeńskiego zgromadzenia zakonnego w Stanach Zjednoczonych. Było ono gałęzią rodziny zakonnej św. Wincentego à Paulo, która później rozdzieliła się na różne autonomiczne gałęzie — pięć głównych — obecnie rozprzestrzenione na całym świecie. A jednak wszystkie uznają swoje początki w pierwszej wspólnocie, to jest w Zgromadzeniu Sióstr Miłosierdzia św. Józefa, osobiście założonym przez św. Elżbietę Seton w Emmitsburgu, w archidiecezji Baltimore.
Apostolstwo pomocy ubogim i prowadzenie szkół parafialnych w Ameryce miało taki właśnie pokorny, ubogi, odważny i chwalebny początek. Ta historia, stanowiąca centralny wątek ziemskiego życia i światowej sławy dzieła Matki Seton, zasługiwałaby na szersze opracowanie. Ale wiemy, że jej duchowe córki z troską zadbają, by to dzieło zostało przedstawione, jak na to zasługuje.
Dlatego też do tych wybranych córek Świętej kierujemy nasze specjalne i serdeczne pozdrowienie, z nadzieją, że będą mogły dochować wierności swojemu opatrznościowemu i świętemu powołaniu; że będą wzrastać w gorliwości i liczbie, w nieustannym przekonaniu, iż wybrały i podążają drogą wzniosłego powołania, które zasługuje na to, by służyć mu z całkowitym oddaniem serca, z całkowitym darem z życia. Niech zawsze pamiętają o ostatnim wezwaniu swojej Założycielki, świętej Elżbiety – o słowach, które wypowiedziała na łożu śmierci, niczym niebiański testament, 2 stycznia 1821 roku:
„Bądźcie dziećmi Kościoła.”
A my dodajemy: na zawsze!
Wszystkim naszym umiłowanym synom i córkom w Stanach Zjednoczonych i w całym Kościele Bożym ofiarowujemy w imię Chrystusa chwalebne dziedzictwo Elżbiety Anny Seton. Jest to przede wszystkim dziedzictwo eklezjalne — mocnej wiary i czystej miłości do Boga i do bliźniego — wiary i miłości, które czerpią swoją siłę z Eucharystii i ze Słowa Bożego.
Tak, bracia, synowie i córki: Pan rzeczywiście jest godzien podziwu w swoich świętych. Niech będzie błogosławiony Bóg na wieki!
po francusku:
Gdy ogłaszamy wywyższenie kobiety do najwyższej godności nadanej przez Kościół katolicki, z radością zauważamy, że to wydarzenie zbiega się z inicjatywą Narodów Zjednoczonych – Międzynarodowym Rokiem Kobiety. Celem tego programu jest promowanie lepszego zrozumienia obowiązków, jakie spoczywają na wszystkich, by uznać prawdziwą rolę kobiet w świecie i przyczyniać się do ich autentycznego awansu w społeczeństwie. Cieszymy się z powiązania tego programu z dzisiejszą kanonizacją, kiedy to Kościół oddaje największy możliwy hołd Elżbiecie Annie Bayley Seton i wywyższa jej osobisty, nadzwyczajny wkład jako kobiety, żony, matki, wdowy i zakonnicy. Oby dynamizm i autentyczność jej życia stały się wzorem dla naszej epoki – i dla przyszłych pokoleń – tego, co kobiety mogą i powinny dokonywać, w pełni realizując swoją rolę dla dobra całej ludzkości.
po hiszpańsku:
Dziś widzimy, jak Matka Elżbieta Anna Bayley Seton zostaje wyniesiona do najwyższej chwały ołtarzy. W sposób godny podziwu uosabia ona ideał kobiety jako młodej dziewczyny, żony, matki, wdowy i zakonnicy. Oby przykład, światło i cudowna siła duchowa, które promieniują z nowej Świętej, były zawsze przewodnikiem dla współczesnych pokoleń kobiet, szczególnie w obecnym Międzynarodowym Roku Kobiety.
po niemiecku:
Drodzy synowie i córki! Kanonizacja błogosławionej Elżbiety Anny Bayley Seton nabiera szczególnego znaczenia w Międzynarodowym Roku Kobiety. Nowa Święta, w każdym okresie swego życia — jako kobieta, matka, wdowa, zakonnica — jest świetlanym wzorem tego, jak chrześcijanka powinna w każdej sytuacji życiowej realizować swoje posłannictwo w naśladowaniu Jezusa Chrystusa, dla dobra bliźnich. Niech będzie dla nas wszystkich potężną orędowniczką przed tronem Boga!
po włosku:
Na zakończenie kierujemy słowo do wiernych języka włoskiego, ponieważ również im nowa Święta — która poznała i ukochała Włochy — przedstawia wzniosły przykład swej wyjątkowej drogi duchowej. Prawdziwa córka Nowego Świata, już jako żona i matka dotarła do brzegów Italii, i to właśnie tutaj, po przedwczesnym odejściu męża, w niej i dla niej rozpoczął się ten głęboki wewnętrzny trud, który — pod natchnieniem Ducha, po wytrwałym osobistym poszukiwaniu, ale też dzięki kontaktowi z dobrą i przyjazną rodziną z Livorno, Państwem Filicchi — doprowadził ją do przyjęcia wiary katolickiej. Pobyt we Włoszech był zatem dla niej „godziną Boga”, uprzywilejowanym momentem, z którego zrodziły się później odważne decyzje i owocne dzieła dla dobra jej Ojczyzny i dla świętego Kościoła. Ufamy i modlimy się, aby również na tę ziemię, pobłogosławioną przez Boga, święta Elżbieta Anna Seton raczyła spoglądać z nieba ze szczególną miłością, rozciągając na nią moc swego wstawiennictwa i rozjaśniając ją światłem swoich ewangelicznych cnót.
Tłumaczenie OKM
Za: www.vatican.va
Copyright © Dykasterium ds. Komunikacji – Libreria Editrice Vaticana
