Bogusław Nadolski SChr
ORDO PROFESIONIS RELIGIOSAE
Materiały Komisji Liturgicznej KWPZM, rocznik 1970.
Opracowanie niniejsze nie jest całościowym omówieniem Ordo Profesionis lecz tylko akcentuje niektóre jego elementy.
Ordo Profesionis jest wynikiem postanowienia Soboru zawartego w KL a 80: „należy ułożyć obrzęd profesji zakonnej i odnowienia ślubów, który by przyczynił się do większej jednolitości, prostoty, dostojeństwa i powinni go przyjąć ci, którzy podczas Mszy św. składają lub odnawiają śluby z zachowaniem jednak prawa partykularnego. Godny pochwały jest zwyczaj składania profesji podczas Mszy św.”.
Do Komisji opracowującej należało wielu znanych zakonników, m. in. B. Botte /osb/ Dirks /sj/, B. Neunheauser /osb/, M. Gy /op/, Calabuig /osm/, Hout /smm/, B. Fischer.
Komisja kierowała się szeregiem założeń, które chciała zrealizować. Należało do niej m.in.:
Troska o udział wiernych. O ile w obrzędzie przyjęcia do nowicjatu winni zasadniczo brać udział sami domownicy, a w pierwszej profesji krewni, bliscy, współbracia, to w wypadku profesji wieczystej prawodawca żąda, aby „wcześniej powiadomić wiernych o wyznaczonym dniu i godzinie, aby mogli przybyć tym liczniej” /42/. Przepisy również podkreślają, iż sedilla należy tak ustawić, aby wierni mogli dobrze widzieć akcję liturgiczną /17/.
Eklezjalny charakter profesji zakonnej. Wyraża się na różne sposoby i tak nowe ordo przewiduje składanie profesji w kościele parafialnym z przyczyn duszpasterskich i zbudowania Ludu Bożego a także umożliwienia mu liczniejszej obecności. Winno to dotyczyć tych zakonów, które ex professo są duszpasterskimi. Inna sugestia dotyczy łączenia profesji kilku zakonów, w katedrze z udziałem biskupa /przy czym profesja składana jest na ręce poszczególnych przełożonych/. Wydaje się, że należy korzystać z tych możliwości, będzie to nie tylko formą zyskiwania powołań, ale także podkreślania wartości życia zakonnego i jego miejsca w Kościele. Innym elementem uwypuklającym eklezjalny charakter profesji jest włączenie rytu profesji do rytuału ogólnokościelnego. Proszę sobie uświadomić, że stało się to po raz pierwszy w historii liturgii. Dotychczas w księgach liturgicznych nie było obrzędu profesji zakonnej. Jedynie consecratio virginum miała swe miejsce w pontyfikale, który zawierał także obrzęd poświęcenia opata i ksieni, oraz ryt profesji przewidziany na wypadek gdyby opatem został człowiek świecki lub duchowny diecezjalny. Ryt profesji znajdował się w księgach liturgicznych poszczególnych zakonów. Pierwszy raz przeto w dziejach liturgii rzymskiej figuruje obrzęd profesji w rytuale rzymskim. Jakie są motywy takiego kroku? Życie zakonne interesuje cały Lud Boży, wiernych i pasterzy. Takiego kroku domaga się także miejsce zakonów w Kościele. Przypomina się tu szeroka dyskusja nad umieszczeniem rozdziału o zakonach w KK. Wynikiem dyskusji było stwierdzenie, że zakony chociaż nie należą do hierarchicznej struktury Kościoła to jednak należą one „nienaruszalnie do jego życia i świętości” /KK 4/. Eklezjalnego charakteru profesji zakonnej nie należy upatrywać li tylko w elemencie przyjęcia jej przez przełożonego. Byłoby to ujęcie jurydyczne, a więc tylko cząstkowe. Zakony są „in medio Ecclesiae”, w sercu powołania chrześcijańskiego do świętości. Profesja zrodziła się w Kościele, z Kościoła i dla Kościoła /KK 44/.
Dalszym elementem założeniowym odnowy Ord. Prof. było wyrażenie związku profesji z sakramentem chrztu św. Dzięki profesji „łaska otrzymana na chrzcie przynosi obfite owoce” /Ord. Prof. 1/. Wieczystą profesję poleca prawodawca składać w niedzielę, a więc w dniu pamiątki Zmartwychwstania Chrystusa. Profesja jest zaniżeniem w misterium paschalne. Profesja jest też nazwana „drugim chrztem”. Sugeruje się dalej jako dzień składania profesji święta Pańskie lub też NMP. Sam dokument podpisany został, co nie jest bez znaczenia, w święto Ofiarowania Pańskiego /2 luty/. Profesja korzeniami swymi sięga w konsekrację chrztu i pełniej ją wyraża. Echa tego stwierdzenia znajdujemy w zapytaniach skierowanych przez przełożonego do składających profesję: „przez obmycie chrztu i namaszczenie ducha jesteście poświęceni Bogu, czy chcecie … /nr 27/. Ord. Prof. posiada stosunkowo krótki wstęp. Jest on mało teologiczny, co może dziwić, w zestawieniu z teologicznymi wstępami do poszczególnych sakramentów. Ale teologicznym komentarzem do nowego Ordo jest KK i Dekret o przystosowanej odnowie życia zakonnego.
Innym punktem orientującym opracowanie Ordo było nawiązanie do tradycji tak przecież bogatej w zakresie życia zakonnego. Trzeba tu przede wszystkim wspomnieć o powrocie do zasady, że traditio habitus quod est signum consecrationis – stąd przekazanie szaty winno być związane nie z rozpoczęciem nowicjatu, ale z profesją. W związku z powyższym nieaktualne staje się c 553 noviciatus incipit susceptione habitus, vel alio modo in constitutionibus praescripto. Innym powrotem do tradycji szeroko znanej na Wschodzie i Zachodzie to zwyczaj łączenia profesji z eucharystią. Kanon przypisywany Teodorowi Cantorbery /7w/ umieszcza profesję w centrum eucharystii. Zewnętrznym wyrazem związku profesji z eucharystią jest złożenie dokumentu profesji na ołtarzu, jak również podpis złożony na dokumencie może być wykonywany na ołtarzu. Ten jednak ostatni przepis jest fakultatywny, podobnie zresztą jak antyfona suscipe ie Domine /zaczerpnięte od benedyktynów/.
Jasność, przejrzystość rytu – to następne założenia autorów dokumentu. Struktura profesji jest jednakowa dla wszystkich jej rodzajów. Rozstrzygnięty jest też początek akcji w czasie Mszy św. Zamiast dotychczasowych praktyk /początek profesji między czytaniami, po ewangelii, przed przygotowaniem darów, przed komunią/ profesja rozpoczyna się zawsze po ewangelii. Struktura obrzędu jest prawie identyczna ze święceniami kapłańskimi.
Obrzęd profesji dozgonnej jest mocno zwaloryzowany. W przypadku pierwszej profesji prawodawca zaznacza, iż obrzęd może być w czasie Mszy św., ale nulla peculiari sollemnitate w przypadku natomiast profesji dozgonnej podkreśla, iż winna się ona odbywać cum sollemnitate i intra missam.
Prex consecrationis – uroczyste błogosławieństwo. Ordo podaje cztery jego formuły. Posiadają one charakter trynitarny. Wskazują na działanie Ojca, zbawcze dzieło Chrystusa kontynuowane w Kościele oraz wezwanie Ducha Św. Dawcy darów i charyzmatów. Zachodzi pytanie czy w uroczystym błogosławieństwie należy widzieć prefację poświęcającą jak ma to miejsce w święceniach kapłańskich czy w obrzędzie conseccationis virginum. Uroczyste błogosławieństwo swymi początkami sięga VII w.
Należy także podkreślić możliwość adaptacji pozwalającej wyrazić charakter własny danego zakonu. Prawodawca przewiduje tę możliwość – zob. nr 12-15. Podnoszą się także pewne obiekcje w stosunku do nowego Ordo. Streścić je można do dwóch. Pierwszym z nich to zbytnio perfekcjonistyczna wizja zakonnika. W teologii Ordo wychodzi on na super chrześcijanina. Teksty mszalne mówią o tym, że ma on iść za Chrystusem pressius /pressius sequi evangelicam perfectionem spectantes/. Innym zarzutem to zbyt szczupłe podkreślenie wspólnotowego i publicznego charakteru zaangażowania. Chciałoby się raczej widzieć podkreślenie zaangażowania we wspólnotę dla Boga. Miarą bowiem konsekracji Bogu jest oddanie się braciom, służba dobru Kościoła i wspólnoty.
Ordo Professionis Religiosae. Editio typica. Watykan 1970. I. M. Calabuig. Commentarium. „Notitiae” VI: 1970 s. 118-126. P. Raffin. Liturgie de l’engagement religieux: le nouveau rituel de la profession religieuse „La Maison Dieu” nr 104 /1970/ s. 151-166.
ŚWIĘTA KONGREGACJA KULTU BOŻEGO
Prot. Nr 200/70
DEKRET
Obrzęd profesji, przez którą zakonnicy poświęcają się Bogu przyjmując rady Ewangeliczne, zostały odnowiony zgodnie z wymaganiami Konstytucji o liturgii świętej. Kościół miał zawsze w wielkiej czci życie poświęcone Bogu w stanie zakonnym i śluby zakonne otoczył od pierwszych wieków świętymi obrzędami. Ojcowie Soboru Watykańskiego II w Konstytucji o liturgii polecili ułożyć obrzęd profesji zakonnej i odnowienia ślubów, który by przyczynił się do większej jednolitości, prostoty i dostojeństwa i który powinni przyjąć ci, którzy podczas Mszy św. składają lub odnawiają śluby, z zachowaniem jednak prawa partykularnego /art. 80/.
Zgodnie z tym zarządzeniem Rada do wykonania Konstytucji o liturgii św. ułożyła poniższy obrzęd ślubów zakonnych, a Ojciec święty Paweł VI swoją powagą apostolską potwierdził go, włączył do rytuału rzymskiego i nakazał ogłosić. Przeto Święta Kongregacja Kultu Bożego ogłasza go za specjalnym zarządzeniem tegoż Ojca św.
O staranne dokonanie tłumaczeń tego obrzędu na języki narodowe niech się zatroszczą Konferencje Biskupów, w miarę potrzeby przez mieszane Komisje, utworzone z członków kilku narodów, mówiących tym samym językiem, w porozumieniu z Krajowymi Radami Przełożonych, koordynującymi działalność zakonów na swoim terenie.
Ponieważ zaś obrzęd ślubów powinien wyrażać istotę i ducha każdej rodziny zakonnej, niech poszczególne Instytuty zakonne tak przystosują ten obrzęd, aby jasno ukazywał charakterystyczne cechy ich duchowości i przyślą go jak najszybciej tej św. Kongregacji do zatwierdzenia.
Dekret obowiązuje bez względu na wszelkie przeciwne zarządzenia.
W siedzibie św. Kongregacji Kultu Bożego, dnia 2 lutego 1970, w święto Ofiarowania Pańskiego.
Benno kard. Gut – prefekt
Bugnini – sekretarz
WSTĘP
ISTOTA I SKUTKI ŚLUBÓW ZAKONNYCH
Liczni wierni powołani przez Boga składają święte śluby zakonne, poświęcają się na Jego służbę oraz dla dobra ludzi a przez zachowanie rad ewangelicznych usiłują dokładniej naśladować Jezusa Chrystusa[1]. Dzięki temu łaska otrzymana na Chrzcie świętym przynosi w nich obfite owoce[2].
Troskliwa Matka Kościół zawsze otaczał wielką czcią życie zakonne, które z natchnienia Ducha Św. przybierało w ciągu wieków różne formy[3], podniósł je do godności stanu kanonicznego i zatwierdził liczne zakony, na których straży ustanowił mądre prawa[4]. Sam bowiem Kościół przyjmuje śluby zakonne, a łącząc dar składających je z ofiarą eucharystyczną, w publicznej swej modlitwie wyprasza u Boga łaskę i pomoc dla nich, poleca ich Bogu i udziela im duchowego błogosławieństwa[5].
OBRZĘDY TOWARZYSZĄCE STOPNIOM ŻYCIA ZAKONNEGO
Stopniami oddania się Bogu i Kościołowi w zakonie są: nowicjat, pierwsze śluby lub inne święte więzy, śluby wieczyste. Zależnie od ustaw Instytutów dołącza się Jeszcze do tego odnowienie ślubów.
Nowicjat, od którego zaczyna się życie zakonne[6], jest czasem próby tak dla nowicjusza jak i dla jego rodziny zakonnej. Nowicjat powinien się rozpoczynać od obrzędu, w którym błaga się Boga o łaskę osiągnięcie celu właściwego temu okresowi. Obrzęd ten ze swej natury powinien być skromny i krótki, a udział w nim brać powinna jedynie rodzina zakonna. Odbywać się powinien poza Mszą św.
Wstępnym stopniem jest pierwsza profesja, w której nowicjusz zobowiązuje się ślubami czasowymi wobec Boga i Kościoła do zachowania rad ewangelicznych. Śluby czasowe można składać podczas Mszy św., ale bez żadnej specjalnej uroczystości zewnętrznej. Obrzęd pierwszej profesji przewiduje obleczenie nowicjusza w strój zakonny i wręczenie mu oznak zewnętrznych stanu zakonnego, zgodnie z prastarym zwyczajem oblekania w habit po okresie próby: habit jest bowiem znakiem konsekracji[7].
Gdzie natomiast miejsce pierwszej profesji zajmują przyrzeczenia lub inne zobowiązania, tam obrzęd ten najlepiej połączyć[8] z jakąś stosowną czynnością liturgiczną, np. z liturgią słowa lub częścią oficjum, zwłaszcza z Laudesami lub Nieszporami. Gdyby okoliczności tego wymagały, to można połączyć ten obrzęd z Ofiarą eucharystyczną.
Bo upływie określonego czasu przez prawo zakonnik składa profesję wieczystą, przez którą oddaje się na wieczną służbę Bogu i Kościołowi. Profesja wieczysta jest symbolem nierozerwalnych więzów łączących Chrystusa z Kościołem[9].
Obrzęd profesji wieczystej powinien się odbywać łącznie ze Mszą św., w odpowiednio uroczysty sposób i z udziałem współbraci zakonnych i wiernych[10]. Składa się on z następujących części:
Wezwania kandydatów lub złożenia przez nich prośby: tę część według uznania można pominąć,
Homilia, czyli przemówienie przedstawiające kandydatom oraz wiernym wartość życia zakonnego,
Pytania, które celebrans lub przełożony zadaje kandydatom, aby stwierdzić, czy są gotowi poświęcić się Bogu i dążyć do doskonałej miłości według reguły swojej rodziny zakonnej,
Litania błagalna, w której zanosi się modlitwy do Boga Ojca i prosi się o wstawiennictwo Najświętszej Maryi Panny i Wszystkich Świętych,
Złożenie ślubów, które odbywa się wobec Kościoła, uprawnionego przełożonego Instytutu, świadków oraz wiernych,
Uroczyste błogosławieństwo, czyli konsekracja profesów, przez co Matka Kościół potwierdza śluby zakonne liturgicznym poświęceniem i prosi Ojca Niebieskiego o obfite wylanie na profesów darów Ducha Św.,
Przekazanie oznak profesji, jeśli jest taka tradycja w rodzinie zakonnej: oznaki te są zewnętrznym wyrazem wieczystego oddania się Bogu.
Konstytucje niektórych rodzin zakonnych przewidują odnawianie ślubów w pewnych określonych terminach. To odnowienie może się odbywać podczas Mszy św., jednak bez szczególnej uroczystości, zwłaszcza jeśli śluby odnawia się często lub corocznie.
Obrzęd liturgiczny przewidziany jest tylko dla odnowienia ślubów, które ma znaczenie prawne. Jednakże w niektórych rodzinach zakonnych powstał zwyczaj odnawiania ślubów z pobożności. Może się to odbywać na różne sposoby: nie zaleca się jednak dokonywania tego publicznie podczas Mszy św. bo to należy do prywatnej pobożności. Gdyby zaś uznano za stosowne odnawiać publicznie śluby, w dniach pewnych szczególnych rocznic, np. w dwudziestopięciolecie lub pięćdziesięciolecie profesji, można zastosować obrzęd odnawiania ślubów czasowych z pewnymi koniecznymi zmianami.
Każdy z wymienionych wyżej obrzędów ma swój odrębny charakter i wymaga swojej osobnej celebry, należy więc za wszelką cenę unikać łączenia kilku z nich w ciągu jednej czynności liturgicznej.
DOBÓR FORMULARZA MSZALNEGO PRZY OBRZĘDZIE ŚLUBÓW
Ilekroć śluby zakonne, zwłaszcza wieczyste, odbywają się podczas Mszy św., wypada odprawić Mszę św. obrzędową „na dzień ślubów zakonnych” zawartą w mszale rzymskim, albo we właściwych, prawnie zatwierdzonych zbiorach formularzy mszalnych. Jeśli jednak śluby odbywają się w uroczystość albo w niedzielę adwentu, wielkiego postu lub wielkanocną, odprawia się Mszę św. z dnia, można jednak zastosować formuły własne w kanonie i końcowym błogosławieństwie.
Ponieważ liturgia słowa dostosowana do obrzędu ślubu w znacznej mierze przyczynia się do wyjaśnienia istoty i zadań życia zakonnego, dlatego w dniach, w których nie można użyć formularza „na dzień ślubów zakonnych”, wolno wziąć jedno czytanie spośród tych, które są wymienione w specjalnym lekcjonarz. To pozwolenie nie obejmuje ostatnich dni Wielkiego Tygodnia, Uroczystości Narodzenia Pańskiego, Objawienia, Wniebowstąpienia, Zesłania Ducha Świętego, Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa oraz innych uroczystości nakazanych.
Mszę św. według powód formularza „na dzień ślubów zakonnych” odprawia się w szatach białych.
PRZYSTOSOWANIA, KTÓRYCH MOGĄ DOKONAĆ POSZCZEGÓLNE INSTYTUTY
Zasady odnoszące się do obrzędu rozpoczęcia życia zakonnego /nr 1-13/ Nie są obowiązujące, O ile nie jest to wyraźnie zaznaczone /np. zakaz łączenia tego obrzędu ze Mszą św. nr 2/ albo o ile dana zasada nie wypływa z samej natury tego obrzędu /np. przepis, żeby obrzęd był prosty i skromny: nr 3/.
Obrzędy ślubów czasowych, ślubów wieczystych i odnowienia ślubów obowiązują wszystkich, którzy składają lub odnawiają śluby zakonne podczas Mszy św., o ile nie korzystają z prawa własnego[11].
Rodziny zakonne powinny dostosować te obrzędy w taki sposób, aby lepiej wyrażały i oddawały istotę ducha każdej z nich. Dlatego wszystkim Instytutom pozwala się dostosować obrzędy do własnej duchowości. Zmiany ten zostaną następnie zbadane przez Stolicę Apostolską.
Przy dostosowaniu obrzędów profesji należy przede wszystkim uwzględnić następujące zasady:
Obrzęd odbywa się bezpośrednio po Ewangelii,
Części obrzędu nie wolno przestawiać. Można natomiast niektóre z nich pominąć lub zastąpić innymi podobnej natury,
Należy zawsze zachować różnicę liturgiczne pomiędzy ślubami wieczystymi i ślubami czasowymi lub odnowieniem ślubów i nie można przenosić z jednego obrzędu do długiego żadnych charakterystycznych części składowych,
Jak zaznaczono na właściwych miejscach, wiele formuł wchodzących w skład obrzędu ślubów może lub powinno ulec zmianie dla jaśniejszego okazania istoty i ducha Instytutu. Rytuał rzymski podaje wiele takich formuł do wyboru, a rytuały własne mogą dodać jeszcze inne podobne.
Ponieważ składanie profesji „wobec Najświętszego Sakramentu” tuż przed samą Komunią św. nie jest zgodne z dobrze zrozumianym duchem liturgii, zabrania się odtąd przyjmowania tego zwyczaju nowopowstającym rodzinom zakonny. Te zaś Instytuty, które go zachowują na podstawie prawa własnego, zachęca się, aby od niego odstąpiły.
Podobnie zachęca się wszystkich zakonników, używających rytuałów własnych, aby odstąpili od zwyczajów stojących w jawnej sprzeczności z zasadami odnowionej liturgii, a przyjęli i zastosowali czystsze formy liturgiczne. Tym sposobem zostanie osiągnięta owa pożądana w tej sprawie prostota, dostojeństwo i większa jedność.
CZĘŚĆ PIERWSZA
Rozdział I
Zasady dotyczące rozpoczęcia życia zakonnego
W dniu, w którym rozpoczyna się kanoniczny nowicjat, należy – dla upraszczania u Boga łaski dla osiągnięcia właściwego celu nowicjatu – odprawić obrzęd rozpoczęcia.
Nie wolno odprawiać tego obrzędu w czasie mszy świętej.
Obrzęd ten ma być prosty, zwięzły, z udziałem tylko rodziny zakonnej.
Z tekstów obrzędu należy usunąć wszystko, co miałoby sprawiać wrażenie ograniczenia swobody nowicjuszy, lub przysłaniałoby prawdziwe znaczenie czasu próby nowicjackiej.
Miejscem odpowiednim do odprawiania tego obrzędu jest kapitularz lub inne podobne pomieszczenie. Gdy konieczność tego wymaga, można go odprawić w kaplicy.
Opis obrzędu
Obrzęd rozpoczynający nowicjat dobrze jest połączyć ze specjalną liturgią słowa Bożego, która powinna przedstawić istotę życia zakonnego i charakter danego Instytutu.
Obrzędy wstępne
Właściwym rozpoczęciem obrzędu jest powitanie wygłoszone przez Przełożonego albo śpiew psalmu lub innego odpowiedniego hymnu.
Następnie Przełożony zapytuje aspirantów tymi lub podobnymi słowami: Synowie /Bracia/ najmilsi, z jaką prośbą do nas przy występujecie?
Aspiranci odpowiadają razem tymi lub podobnymi słowami: Prosimy o przyjęcie nas na próbę, abyśmy zapoznali się z rodzajem waszego życia, doskonale naśladowali Chrystusa oraz mogli być przyjęci do rodziny zakonnej N.N.
Przełożony odpowiada: Niech was pan pomoże.
Wszyscy odpowiadają: Amen.
Powyższe pytanie można zastąpić prośbą, która odbywa się w następujący sposób: Jeden za aspirantów w imieniu wszystkich zwraca się do Przełożonego i zgromadzonych i mówi następujące słowa:
Pobudzeni miłosierdziem Bożym, przychodzimy tutaj dla zapoznania się z waszym życiem, i prosimy was: nauczcie nas naśladować ukrzyżowanego Chrystusa, życia w ubóstwie, posłuszeństwie i czystości; oddawać się modlitwie, praktykować pokutę, służyć Kościołowi i wszystkim ludziom, a z wami być jednym sercem i jedną duszą. Wspomagajcie nas, abyśmy nakazy Ewangelii wykonywali w każdej godzinie życia, abyśmy zapoznali się z Regułą waszego życia i przestrzegali prawa braterskiej miłości.
Wypowiada te lub inne słowa wzięte z myśli i serca aspirantów.
Przełożony na to odpowiada tymi lub podobnymi słowami: Niech Bóg miłosierny udzieli wam swojej łaski, a nam Boski Mistrz nie udzieli światła.
Wszyscy odpowiadają: Amen.
Po ukończeniu zapytania lub prośby Przełożony mówi:
Módlmy się. Boże, Dawco świętego powołania, wysłuchaj łaskawie prośby sług Twoich N.N., którzy pragną należeć do naszej rodziny zakonnej i spraw łaskawie, aby życie wspólne przekształciło się w braterską miłość. Przez Chrystusa Pana naszego.
Wszyscy odpowiadają: Amen.
Liturgia słowa Bożego
Następnie czyta się odpowiednie teksty z Pisma św. z dostosowanymi responsoriami /por. nn. 91-136/.
Po czytaniach Przełożony poucza zebranych braci i aspirantów o istotnych obowiązkach życia zakonnego, o charakterystycznym duchu Instytutu albo odczytuje odpowiednią część z Reguły zakonnej.
Zakończenie obrzędu
Obrzęd można zakończyć modlitwą powszechną, czyli wiernych oraz odmówieniem Modlitwy Pańskiej, do której można dołączyć taką na przykład prośbę: Boże, Źródło i Dawco powołania, wejrzyj łaskawie na prośby sług Twoich i spraw, aby ci bracia, którzy pragną zapoznać się z życiem naszym, rozpoznali Bożą wolę, a nam udziel utwierdzenia w Twojej służbie. Przez Chrystusa Pana naszego.
Wszyscy odpowiadają: Amen.
Następnie Przełożony przyjętych do nowicjatu przekazuje Magistrowi i wraz z innymi braćmi pozdrawia ich według przyjętego zwyczaju w rodzinie zakonnej. W tym czasie śpiewa się odpowiedni hymn albo pochwalną pieśń.
ROZDZIAŁ IIObrzęd ślubów czasowych w czasie Mszy św.
Obrzęd, opisany w tym rozdziale, odbywa się w czasie Mszy św., dotyczy on tylko tych zakonników, którzy po pomyślnym zakończeniu nowicjatu składają pierwszą profesję.
Formularz mszalny bierze się z liturgii dnia lub z Mszy obrzędowych w dniu pierwszej profesji zakonnej, zgodnie z rubrykami /por. Wstęp, nr 9/.
W zakonach kleryckich Przełożony, który przyjmuje profesję, przewodniczy Ofierze Eucharystycznej, w zakonach niekleryckich, w odpowiednim miejscu w prezbiterium ustawia się sedilia dla Przełożonego, który ma przyjmować śluby swych członków.
Profesja zakonna zgodnie ze zwyczajem odbywa się przy sediliach, które – o ile to możliwe – ustawia się przed ołtarzem. W prezbiterium klęczniki dla składających śluby należy tak ustawić, aby wierni mogli dobrze widzieć akcję liturgiczną.
Należy przygotować do konsekracji tyle chleba i wina by wystarczyło dla składających profesję wraz z ich rodzinami i bliskimi oraz dla współbraci. Dlatego, jeśli jest tylko jeden kielich, powinien być odpowiednio duży.
Poza tym, co jest potrzebne do Mszy św., przygotowuje się:
Rytuał profesji zakonnej,
Strój zakonny, jeśli dana rodzina zakonna postanowi je dawać swoim członkom przy pierwszej profesji /por. Wstęp, nr 5/,
Książkę Reguły lub Konstytucji i inne oznaki profesji, które się wręcza zgodnie z prawem lub zwyczajem.
Obrzędy wstępne
Gdy wierni i bracia zgromadzą się i wszystko jest już przygotowane, przechodzi przez kościół procesja do ołtarza, podczas gdy chór i lud śpiewają antyfony na wejście. Procesja odbywa się w zwykły sposób. Wskazane jest, aby wzięli w niej udział kandydaci do profesji wraz z Magistrem oraz w Instytutach, niekleryckich z Przełożonym.
Po wejściu do prezbiterium wszyscy oddają należną cześć ołtarzowi i udają się do wyznaczonego miejsca. Rozpoczyna się Msza św.
Liturgia słowa
Liturgia słowa odbywa się w zwykły sposób, z następującymi wyjątkami:
czytania bierze się z dnia albo spośród tych, które podano w nr 91-136 /por. Wstęp, 9-10/
opuszcza się wyznanie wiary, choćby według przepisów w danym dniu należało je odmówić.
Śluby zakonne
Wezwanie lub złożenie przysięgi
Po Ewangelii Celebrans i wierni siadają, kandydaci do profesji stoją. Jeśli uzna się to za potrzebne lub stosowne, wówczas diakon lub Magister nowicjatu, może wywołać kandydatów po imieniu, oni zaś będą odpowiadać: Jestem lub innymi słowami, zgodnie ze zwyczajem danej rodziny zakonnej lub miejscowym.
Następnie Celebrans zwraca się do kandydatów z pytaniem, wyrażonym tymi lub podobnymi słowami: Najmilsi bracia /synowie/ o co prosicie Boga i jego Kościół święty? Zapytani razem odpowiadają tymi lub podobnymi słowami: Miłosierdzia Bożego i łaski do doskonalszego służenia Mu w waszej rodzinie zakonnej.
Celebrans i wszyscy członkowie rodziny zakonnej odpowiadają: Bogu niech będą dzięki lub w inny stosowny sposób.
Wezwanie i pytanie celebransa może zastąpić prośbą złożoną przez kandydatów np. w ten sposób: jeden z nowicjuszy stojąc, zwraca się w imieniu wszystkich do Celebransa, /albo do Przełożonego/ z tymi lub podobnymi słowami:
My, N.N. za łaską miłosierdzia Bożego poznaliśmy Regułę zakonną i przeżyliśmy w braterskiej wspólnocie okres próby, a teraz pokornie prosimy cię, Ojcze /Bracie/, o to, abyśmy mogli poświęcić się Bogu i Jego Królestwu przez złożenie ślubów w Rodzinie zakonnej N.N.
Celebrans i wszyscy członkowie odpowiadają: Bogu niech będą dzięki lub innymi stosownymi słowami.
Homilia, czyli przemówienie
Kandydaci siadają i słuchają homilii, czyli przemówienia, które powinno wyjaśnić czytania biblijne oraz dar, jakim jest profesja zakonna, a także jej wartość dla uświęcenia wybranych i dla dobra Kościoła oraz całej rodziny ludzkiej.
Pytania
Po homilii kandydaci wstają, a Celebrans pyta ich, czy są gotowi poświęcić się Bogu i dążyć do doskonałej miłości według Reguły lub Konstytucji danej rodziny zakonnej. Podane tu pytania można zmienić albo częściowo opuścić, zależnie od charakteru i szczególnych właściwości każdego Instytutu.
Celebrans zapytuje: Najmilsi Synowie /Bracia/, których woda i Duch Boży poświęcił, czy chcecie przez profesję zakonną jeszcze ściślej z Nim się zjednoczyć?
Kandydaci wszyscy razem odpowiadają: Chcemy.
Celebrans: Czy chcecie dla doskonałego naśladowania Chrystusa strzec czystości dla Królestwa Niebieskiego, zachowywać dobrowolne ubóstwo i posłuszeństwo?
Kandydaci: Chcemy
Celebrans potwierdza ich decyzje tymi lub podobnymi słowami: Niech Bóg wszechmogący dopomoże wam w tym swoją łaską.
Wszyscy: Amen.
Modlitwa błagalna
Następnie Celebrans prosi Boga o pomoc, mówiąc: Módlmy się. Stosownie do warunków, wszyscy przez jakiś czas modlą się w ciszy, potem Celebrans mówi: Prosimy Cię, Panie, wejrzyj na tych, którzy dzisiaj wobec Kościoła ślubują rady ewangeliczne i pragną Tobie poświęcić swoje życie; spraw w miłosierdziu swoim, aby ich życie przyniosło chwałę Twojemu Imieniu i służyło tajemnicy odkupienia. Przez Chrystusa Pana naszego
Wszyscy: Amen.
Złożenie ślubów
Po skończonej modlitwie, zgodnie ze zwyczajem rodziny zakonnej, dwaj zakonnicy podchodzą do Celebransa /albo Przełożonego/ i stoją tam w roli urzędowych świadków. Kandydaci po kolei podchodzą do Celebransa i odczytują formułę profesji. Gdyby kandydatów było bardzo wielu, mogą wszyscy razem odczytać formułę profesji, z tym, że każdy z osobna musi powiedzieć na końcu: „Tak ślubuję …” lub podobne słowa, które by jasno wyrażały decyzję każdego. Następnie wracają na swoje miejsca i stoją.
Wręczenie oznak profesji
Następnie Magister nowicjatu i niektórzy zakonnicy wręczają neoprofesom strój zakonny, który sami sobie nakładają w prezbiterium lub w innym odpowiednim miejscu. W tym czasie schola intonuje stosowną antyfonę: Oto pokolenie szukających Pana, szukających oblicza Boga Jakuba – wraz z psalmem 23, albo inną odpowiednią pieśń. Po każdym drugim wierszu powtarza się antyfonę; pod koniec psalmu nie śpiewa się „Chwała Ojcu”, lecz antyfonę Jeśli wręczenie oznak profesji skończyło się przed ukończeniem śpiewu psalmu, przerywa się go i śpiewa się antyfonę.
Następnie, gdzie to jest zwyczajem, neoprofesi ubrani w strój zakonny przystępują do Celebransa /lub Przełożonego/, który wręcza każdemu z nich książkę Reguły lub Konstytucji, wypowiadając te lub podobne słowa: Przyjmij Regułę naszej rodziny zakonnej, abyś przez jej wierne zachowanie osiągnął doskonałą miłość.
Profes odpowiada: Amen.
Po otrzymaniu książki wraca na swoje miejsce i tam stoi.
Jeśli jest wielu profesorów albo istnieje słuszna przyczyna, Celebrans /albo Przełożony/ wręcza im Regułę, odmawiając tylko raz dla wszystkich, te lub podobne słowa: Przyjmijcie Regułę naszej rodziny zakonnej, abyście przez jej wierne zachowanie osiągnęli doskonałą miłość.
Wszyscy neoprofesi, razem odpowiadają: Amen.
Przystępują do Celebransa /albo Przełożonego/, który wręcza im Regułę lub Konstytucje. Po ich przyjęciu wracają na swoje miejsca i stoją.
Jeśli według prawa lub zwyczajów rodziny zakonnej należy wręczyć jeszcze inne oznaki, wręcza się je w milczeniu lub z użyciem stosownej formuły. Trzeba jednak zachować przy tym prostotę właściwą danemu obrzędowi.
Inny sposób wręczania oznak profesji opisany jest w nr 137 – 139.
Zakończenie obrzędu profesji
Na zakończenie dobrze jest odmówić modlitwę powszechną, czyli wiernych, przy czym można posłużyć się formułą podaną w nr 140 – 142.
Liturgia Eucharystyczna
Podczas śpiewu na przygotowanie darów ofiarnych kilku neoprofesów może przynieść do ołtarza chleb, wino i wodę, potrzebne do Ofiary Eucharystycznej.
Jeśli to będzie odpowiednie, Celebrans w czasie Mszy św. może udzielić znaku pokoju nowym profesom w zwyczajny sposób lub zgodnie z tradycjami miejscowymi lub zakonnymi.
Po przyjęciu przez Celebransa Ciała i Krwi Pańskiej, nowi profesji podchodzą do ołtarza celem przyjęcia Komunii św., którą mogą przyjąć pod obiema postaciami. Po nich w ten sam sposób mogą przyjąć Komunię św. ich krewni, bliscy i współbracia.
ROZDZIAŁ III
Obrzędy ślubów wieczystych w czasie Mszy św.
Na obrzędy ślubu wieczystych, przez które zakonnik poświęca się Bogu na zawsze, dobrze jest wybrać niedzielę, dzień święta Pańskiego lub święto Najświętszej Maryi Panny, albo jakiegoś znanego świętego zakonnika.
Obrzędu profesji wieczystej nie łączy się z obrzędami żadnych innych ślubów. /Po. Wstęp nr 8/.
Wiernych należy wcześniej powiadomić o dniu i godzinie profesji, aby mogli przybyć tam liczniej.
Odprawia się Mszę św. obrzędową na dzień ślubów wieczystych, a jeżeli przepisy na to pozwalają, Mszę św. z dnia /por. Wstęp n 9/.
Tam, gdzie to możliwe i gdzie dobro wiernych nie stoi na przeszkodzie, wypada, żeby wszyscy obecni kapłani brali udział w koncelebrze, której przewodniczy Przełożony kapłan, który będzie przyjmował profesję.
Normalnie profesję składa się w kościele zakonnym. Gdyby jednak z przyczyn duszpasterskich lub dla podkreślenia znaczenia życia zakonnego, albo dla zbudowania Ludu Bożego i umożliwienia mu liczniejszego obecności uznano za stosowne, można je składać w katedrze lub kościele parafialnym, lub też w innym znaczniejszym kościele.
Gdyby dwie lub więcej rodzin zakonnych pragnęło składać profesję podczas tej samej Ofiary Eucharystycznej, dobrze będzie odbyć ją pod przewodnictwem Biskupa w katedrze lub w kościele parafialnym, albo w innym znaczniejszym kościele. Przełożeni zakonni wezmą wówczas udział w koncelebrze. Każdy zakonnik składa wtedy ślub na ręce własnego Przełożonego.
Zgodnie z naturą obrzędu cała czynność liturgiczna powinna się odbywać uroczyście. Należy jednak wystrzegać się wystawności niezgodnej z ubóstwem zakonnym.
Profesja zakonna zgodnie ze zwyczajem odbywa się przy sediliach, które dla celebransa ustawia się przed ołtarzem, by wierni mogli dobrze widzieć obrzęd. W Instytutach niekleryckich stawia się w prezbiterium krzesło dla Przełożonego w odpowiednim miejscu, gdzie ma przyjmować śluby zakonne; w tym samym prezbiterium należy przygotować klęczniki dla składających profesję i tak je ustawić, aby wierni mogli dobrze widzieć całą czynność liturgiczną.
Należy przygotować do konsekracji tyle chleba i wina, by wystarczyło dla duchowieństwa, dla składających profesję wraz z ich rodzinami i bliskimi oraz dla współbraci. Dlatego jeśli jest tylko jeden kielich, powinien być odpowiednio duży.
Oprócz tego, co jest potrzebne do Mszy św., należy przygotować:
Rytuał ślubów zakonnych,
Oznaki profesji zakonnej, jeśli wręcza się je według praw i zwyczajów rodziny zakonnej.
Obrzędy wstępne
Gdy wierni i zakonnicy gromadzą się i wszystko jest już przygotowane, przychodzi procesja przez kościół do ołtarza, podczas gdy schola i lud śpiewają antyfony na wejście. Procesja odbywa się w zwykły sposób. Wskazane jest, aby wzięli w niej udział zakonnicy mający złożyć profesję wraz z Magistrem, a w Instytucjach niekleryckich z Przełożonym. Po wejściu do prezbiterium wszyscy oddają należną część ołtarzowi udają się na wyznaczone miejsca. Rozpoczyna się Msza św.
Liturgia słowa
Liturgia słowa odbywa się w zwykły sposób, z następującymi wyjątkami:
czytania bierze się z dnia albo spośród tych, które podano w nr 91-136 /por. Wstęp, nr 9-10/.
opuszcza się wyznanie wiary, choćby według przepisów w danym dniu należało je odmówić.
opuszcza się również modlitwę wiernych.
Śluby zakonne
Wezwanie do złożenia Prośby
Po Ewangelii Celebrans i wierni siadają, a zakonnicy mający złożyć śluby stoją. Jeżeli uzna się to za potrzebne lub stosowne, wówczas diakon lub Magister wywoływać będzie po imieniu zakonników, oni zaś będą odpowiadać: Jestem, lub innymi słowami, zgodnie ze zwyczajem danej rodziny zakonnej lub miejscowym.
Następnie celebrans zwraca się do nich z pytaniem wyrażonym tymi lub podobnymi słowami: Najmilsi bracia /synowie/, o co prosicie Boga i Jego Kościół święty?
Zapytani razem odpowiadają tymi lub podobnymi słowami: Pragniemy aż do śmierci wytrwać w służbie Bożej i w tej rodzinie zakonnej.
Celebrans i wszyscy członkowie rodziny zakonnej odpowiadają: Bogu niech będą dzięki, lub w inny stosowny sposób.
Wezwanie i pytanie Celebransa można zastąpić prośbą, np. w ten sposób: jeden z zakonników mających złożyć profesję stojąc, zwraca się w imieniu wszystkich do Celebransa /lub Przełożonego/ z tymi lub podobnymi słowami: My N.N. za łaską miłosiernego Boga poznaliśmy w waszej Wspólnocie życie całkowicie Jemu poświęcone, a teraz pokornie prosimy Cię, Ojcze /Bracie/, abyśmy mogli złożyć w rodzinie zakonnej N. wieczyste śluby na chwałę Bogu i służbę Kościołowi.
Celebrans i wszyscy zakonnicy odpowiadają: Bogu niech będą dzięki, lub wyrażają to innymi słowami.
Homilia czyli przemówienie
Składający profesję siadają i następuje homilia, czyli przemówienie, które powinno wyjaśnić czytania biblijne oraz dar, jakim jest profesja zakonna, a także jej wartość dla uświęcenia wybranych i dla dobra Kościoła oraz całej rodziny ludzkiej.
Pytania
Po homilii zakonnicy składający profesje wstają, a Celebrans pyta ich, czy są gotowi poświęcić się Bogu i dążyć to doskonałej miłości według Reguły lub Konstytucji danej rodziny zakonnej. Podane tu pytania można zmienić albo częściowo opuścić, zależnie od charakteru i szczególnych właściwości każdego Instytutu.
Celebrans pyta: Najmilsi Synowie /Bracia/, już przez chrzest umarliście dla grzechu, a zostaliście poświęceni Bogu, czy chcecie przez wieczystą profesję zakonną jeszcze pełniej Bogu się poświęcić?
Zapytani odpowiadają wszyscy razem: Chcemy
Celebrans: Czy chcecie, z pomocą łaski Bożej przyjąć i na wieki zachować ten sposób życia w doskonałej czystości posłuszeństwie i ubóstwie, które wybrał sobie Chrystus Pan i Jego Dziewicza Matka?
Zapytani: Chcemy
Celebrans: Czy chcecie przez gorliwe pełnienie nakazów Ewangelii i zachowanie Reguły swego zakonu dążyć zdecydowanie i nieustannie do doskonałej miłości Boga i bliźniego?
Odpowiedź: Chcemy
Celebrans: Czy chcecie wsparci łaską Ducha Świętego, całe życie oddać wspaniałomyślnie na służbę ludu Bożego?
Odpowiedź: Chcemy
W zakonach oddających się całkowicie życiu kontemplacyjnemu należy dodać: Celebrans: Czy chcecie w samotności i milczeniu, w gorliwej modlitwie i chętnej pokucie, w pokornej pracy i dobrych czynach jedynie Bogu czas wasz poświęcić?
Odpowiedź: Chcemy
Celebrans potwierdza decyzję tymi lub podobnymi słowami: Ten, który rozpoczął w was dobre dzieło, niech sprawi, by się spełniło na dzień Jezusa Chrystusa.
Wszyscy: Amen
Litania błagalna
Następnie wszyscy wstają, a Celebrans w postawie stojącej ze złożonymi rękami, zwrócony do ludu mówi: Módlmy się, bracia, do Boga Ojca Wszechmogącego, aby udzielił łaskawie swego błogosławieństwa tym, których powołał do doskonałego naśladowania Chrystusa. By miłościwie utwierdził w postanowieniu tych, których natchnęła Jego łaska.
Diakon wzywa: Klęknijmy
Celebrans i wszyscy inni klękają. Składający zaś profesję według miejscowego zwyczaju zakonnego klękają albo padają na twarz.
Kantorzy śpiewają litanie dostosowaną do obrzędu profesji, wszyscy odpowiadają. W litanii można ominąć jedną spośród próśb oznaczonych tą samą literą Można też włączyć we właściwe miejsce wezwania Świętych szczególnie czczonych przez rodzinę zakonną lub miejscowy lud, oraz w razie potrzeby dodać inne prośby.
Kyrie eleison Kyrie eleison
Christe eleison Christe eleison
Święta Maryjo, Matko Boża módl się za nami
Święty Michale módl się za nami
Święci Aniołowie Pańscy módlcie się za nami
Święty Janie Chrzcicielu módl się za nami
Święty Józefie módl się za nami
Święty Piotrze i Pawle módlcie się za nami
Święty Janie módl się za nami
Święta Mario Magdaleno módl się za nami
Święty Szczepanie i Wawrzyńcze módlcie się za nami
Święta Agnieszko módl się za nami
Święty Bazylii módl się za nami
Święty Augustynie módl się za nami
Święty Benedykcie módl się za nami
Święty Bernardzie módl się za nami
Święty Franciszku i Dominiku módlcie się za nami
Święty Ignacy Loyola módl się za nami
Święty Wincenty a Paulo módl się za nami
Święty Janie Bosko módl się za nami
Święta Katarzyno Sieneńska módl się za nami
Święta Tereso z Avila módl się za nami
Wszyscy Święci i Święte Boże módlcie się za nami
Bądź nam miłościw wybaw nas Panie
Od zła wszelkiego wybaw nas Panie
Od grzechu każdego wybaw nas Panie
Od śmierci wiecznej wybaw nas Panie
Przez Wcielenie Twoje wybaw nas Panie
Przez śmierć i zmartwychwstanie Twoje wybaw nas Panie
Przez Zesłanie Ducha Świętego wybaw nas Panie
My grzeszni Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Aby Kościołowi przez ofiarę i apostolstwo Twych sług obfitsze życie dać raczył
Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Abyś dary Ducha Św. na sługę Twego papieża N. i na wszystkich biskupów coraz obficie i zlewać raczył
Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Abyś życie i czyny zakonników ku rozwojowi rodziny ludzkiej kierować raczył
Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Abyś wszystkich ludzi do pełni chrześcijańskiego życia doprowadzić raczył
Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Abyś we wszystkich rodzinach zakonnych Tobie oddanych miłość Chrystusa i ducha Założycieli zachować i pomnożyć raczył
Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Abyś wszystkich, którzy ślubują zachowanie rad ewangelicznych do Twego dzieła odkupienia pełniej przyłączyć raczył
Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Abyś rodziców tych sług Twoich za ofiary, jaką ci złożyli, niebieskimi darami napełnić raczył
Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Abyś tych sług Twoich do Chrystusa, pierworodnego spośród wielu braci, coraz bardziej upodobnić raczył
Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Abyś tym sługą twoim cnotę wytrwałości dać raczył
Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Abyś tych sług Twoich, braci naszych, pobłogosławić, uświęcić i na własność wziąć raczył
Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Jezus, Synu Boga żywego Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie
Chryste usłysz nas Chryste usłysz nas
Chryste wysłuchaj nas Chryste wysłuchaj nas
Tylko Celebrans wstaje i mówi ze złożonymi rękami: Wysłuchaj, Panie, błagalnych modlitw ludu i napełni dusze sług Twoich łaską z nieba, aby serca, które Tobie mają się poświęcić, ogień Ducha Świętego oczyścił z wszelkiej zmazy grzechu i rozpalił wielkim płomieniem miłości. Przez Chrystusa Pana naszego.
Wszyscy: Amen
Diakon: Powstańcie
Wszyscy wstają.
Złożenie ślubów
Po ukończonej liturgii, zgodnie ze zwyczajem rodziny zakonnej, dwaj zakonnicy przystępują do krzesła Celebransa /lub Przełożonego/ i stoją tam w roli urzędowych świadków. Składający profesję pojedynczo podchodzą do Celebransa /lub Przełożonego/ i odczytują formą formułę ślubów, którą powinni byli przedtem własnoręcznie napisać.
Zaleca się, aby profes podchodził do ołtarza i kładł na nim dokument ślubów, a następnie podpisał go, jeśli to możliwe, na samym ołtarzu. Później wraca na swoje miejsce.
Po złożeniu ślubów profesi stojąc mogą zaśpiewać, zgodnie ze zwyczajem rodziny zakonnej, antyfonę lub inny śpiew, który by wyrażał ich uczucia oddania i radości, np. Przyjmij mnie, Panie, według słowa Twego, a żyć będę i nie zawiedź nadziei i mojej.
Uroczyste błogosławieństwo, czyli konsekracja profesorów
Następnie nowi profesi klękają, a Celebrans z rozłożonymi rękami odmawia modlitwę błogosławieństwa: „Boże, Źródło i Sprawco wszelkiej świętości …”, w której można pominąć słowa zawarte w nawiasach, lub modlitwę: „Boże, przez którego Kościół …” zamieszczoną pod nr 143.
Boże, Źródło i Sprawco wszelkiej świętości, Tyś tak umiłował ludzi przez Ciebie stworzonych, że uczyniłeś ich uczestnikami Boskiej natury; Tego postanowienia Twojej dobroci nie zdołało wymazać przestępstwo Adama, ani zmienić nie mogą zbrodnie całego świata. Albowiem już w najdawniejszych czasach dałeś nam przykład świętego życia w osobie Abla; Z umiłowanego przez Ciebie narodu Hebrajskiego wzbudziłeś następnie opatrznościowych i świętych mężów oraz sławne wszelkimi cnotami niewiasty wśród których jaśnieje Córa Syjonu, Najświętsza Maryja, zawsze Dziewica, w której przeczystym łonie narodziło się Słowo Twoje Wcielone dla zbawienia świata, Pan nasz, Jezus Chrystus. On to, przez Ciebie Ojcze, ustanowiony wzorem świętości, stał się ubogim, aby nas ubogacić i przyjął postać sługi, aby nas uczynić wolnymi. Przez Tajemnicę Paschalną odkupiłeś świat w niewymownej miłości i uświęciłeś swój Kościół, który Ty, Panie, obdarzyłeś darami Ducha Świętego. Albowiem Ty, głosem Ducha Pocieszyciela pociągnąłeś do naśladowania Chrystusa niezliczone rzesze synów, którzy opuścili wszystko i słodkimi więzami miłości przylgnęli do Ciebie gorącością duszą i pragną służyć wszystkim braciom. Wejrzyj przeto, Panie, na tych wybrańców Twoich, których powołałeś w swojej Opatrzności i ześlij na nich Ducha Świętości, aby to, co dzięki Twemu natchnieniu przyrzekli z radością, przy Twojej pomocy wiernie wypełnili. Niech gorliwie rozważają przykład Boskiego Nauczyciela i naśladują Go wytrwale. Niech będzie w nich, Panie, nienaruszona czystość, radosne ubóstwo i wspaniałomyślne posłuszeństwo. Niech Ci się podobają pokornym usposobieniem, służą Ci oddanym sercem i należą do Ciebie gorącą miłością. Niech odznaczają się cierpliwością w utrapieniu, stałością w wierz, radością w nadziei i miłością w działaniu. Ich przykład życia niech buduje Kościół, przyczynia się do zbawienia świata i niech będzie świetlanym znakiem dóbr niebieskich. Panie, Ojcze Święty bądź dla tych wybranych sług Twoich Obrońcą i Przewodnikiem, a gdy dojdą do tronu Twego Syna, bądź im Zapłatą i Nagrodą; aby cieszyli się darem swego poświęcenia, a umocnieni w Twojej miłości, dostąpili uczestnictwa ze Świętymi Twoimi, z którymi niech Ci oddają wiekuistą chwałę. Przez Chrystusa Pana naszego.
Wszyscy odpowiadają: Amen.
Wręczenie oznak profesji
Po błogosławieństwie, jeżeli istnieje zwyczaj wręczania oznak profesji, nowi profesi, wstają i przystępują do Celebransa, który wręcza im oznaki złożonej profesji w milczeniu lub używając do tego odpowiedniej formuły. W tym czasie schola wraz z wiernymi śpiewa antyfonę: Błogosławieni, którzy przebywają w domu Pańskim, na wieki wieków będą cię wielbić, wraz z psalmem 83 albo inną odpowiednią pieśń.
Antyfony powtarza się po każdym drugim wierszu, a na końcu psalmu nie śpiewa się „Chwała Ojcu”, lecz antyfonę. Jeśli wręczenie oznak skończyło się przed ukończeniem śpiewu psalmu, przerywa się go i śpiewa się antyfonę.
Po wręczeniu oznak, względnie po udzieleniu uroczystego błogosławieństwa, gdzie taki zwyczaj panuje, albo uznaje się to za stosowne, można zaznaczyć wieczyste włączenie nowych profesorów do rodziny zakonnej przez odpowiednie słowa Celebransa /lub Przełożonego/, czy też udzieleniem sobie pocałunku pokoju, np.:
Celebrans /lub Przełożony/ mówi te lub podobne słowa: Zatwierdzamy wasze uczestnictwo we wspólnocie rodziny zakonnej N. i ogłaszamy, że odtąd wszystko z nami macie wspólne.
Dołączyć można stosowne słowa: Wy zaś wiernie wypełniajcie posługę, którą Kościół wam zlecił i w jego imieniu ją sprawujcie.
Wszyscy członkowie rodziny zakonnej potwierdzają to słowami: Amen.
Może też Celebrans /lub Przełożony/, nie wypowiadać powyższych słów, a także pozostali członkowie rodziny zakonnej udzielić pocałunku pokoju nowym profesorom w zwyczajny sposób lub według miejscowego zwyczaju. W tym czasie schola wraz z ludem śpiewa antyfonę: Oto, jak dobrze i jak radośnie mieszkać, bracia, społem, wraz z psalmem 132, albo inną odpowiednią pieśń. Jeżeli udziela się teraz pocałunku pokoju, opuszcza się go przed Komunią św.
Neoprofesi wracają na swoje miejsce i następuje dalszy ciąg Mszy św.
Liturgia eucharystyczna
W czasie śpiewu na złożenie darów neoprofesi przynoszą do ołtarza chleb, wino i wodę, potrzebne do Ofiary Eucharystycznej.
W modlitwie eucharystycznej konsekrację neoprofesów można zaznaczyć w następującej formule:
W I Modlitwie Eucharystycznej odmawia się własne „Hanc igitur”: Prosimy, Panie, przyjmij łaskawie i uświęć miłościwie tę ofiarę naszej posługi oraz sług Twoich, którą Ci składamy w dniu ich profesji. Niech ci, którzy dzięki Twej łasce życie swoje dziś Tobie poświęcają, w dniu chwalebnego przyjścia Twojego Syna wejdą do wiekuistej radości paschalnej. /Przez Chrystusa Pana naszego/.
W modlitwach wstawienniczych II Modlitwy Eucharystycznej po słowach” „całym duchowieństwem” dodaje się: Pamiętaj także, Panie, o tych braciach, którzy dzisiaj poświęcają się Tobie na wieczną służbę i spraw, aby zawsze wznosili do Ciebie swe serce i myśli oraz wielbili Twoje Imię.
W modlitwach wstawienniczych III Modlitwy Eucharystycznej po słowach: „i cały lud Twój odkupiony” można dodać: Umocni także w świętym postanowieniu wybranych przez Ciebie, którzy dzisiaj dozgonnie mi ślubami zakonnymi poświęcili się Tobie, i spraw, aby w Kościele Twoim świadczyli o nowym i wiekuistym życiu, którym ich obdarzył Chrystus Odkupiciel.
W IV Modlitwie Eucharystycznej prośbę w intencji neoprofesów można włączyć w następujący sposób: … całym duchowieństwie i o tych braciach, którzy dzisiaj przez profesję zakonną Tobie się pełniej poświęcają, o składających ofiary i tutaj zgromadzonych …
Jeśli przedtem nie było pocałunku pokoju /por. nr 70b/, Celebrans udziela go poszczególnym neoprofesom w zwyczajny sposób lub zgodnie z tradycjami miejscowymi lub zakonnymi.
Po spożyciu przez Celebransa Ciała i Krwi Chrystusowej, neoprofesi przystępują do ołtarza celem przyjęcia Komunii św., którą mogą przyjąć pod obydwiema postaciami. Po nich w ten sam sposób mogą przyjąć Komunie św. ich krewni, bliscy i współbracia.
Zakończenie
Po odmówieniu modlitwy po Komunii św. nowo poświęceni Bogu profesji stają przed ołtarzem, a Celebrans, zwrócony do nich, mówi: Bóg, Sprawca tak wielkiego dzieła i daru, niech was napełni swoją łaską, abyście dziełami życia i świętością postępowania lud Jego budowali.
Wszyscy: Amen
Niech was uczyni świadectwem i znakiem miłości Bożej wobec wszystkich narodów.
Wszyscy: Amen
Tych, których na ziemi raczył powołać do doskonałego naśladowania Chrystusa, niech łaskawie zaprowadzi do nieba.
Wszyscy: Amen
Inna formuła błogosławieństwa, nr 144.
Następnie Celebrans udziela błogosławieństwa całemu ludowi: Was wszystkich, którzy uczestniczycie w tych tajemnicach, niech błogosławi Bóg Wszechmogący, Ojciec i Syn, i Duch Święty.
Wszyscy: Amen.
ROZDZIAŁ IV
Obrzęd odnowienia ślubów w czasie Mszy świętej
Odnowienie ślubów, nakazane przez prawo ogólne Kościoła lub przez własne Konstytucje, może odbywać się podczas Mszy św., jeżeli dana rodzina zakonna uzna to za stosowne.
Obrzęd odnowienia ślubów powinien być jak najprostszy, zwłaszcza jeśli Konstytucje danego Instytutu nakazują odnawiać je częściej lub corocznie.
Odprawia się Mszę św. obrzędowością na dzień odnowienia ślubów, a jeżeli przepisy na to nie pozwalają, Mszę św. z dnia /por. Wstęp, nr 9/.
W instytutach kleryckich Przełożony, który przyjmuje śluby zwykle przewodniczy odprawianiu Ofiary Eucharystycznej. W Instytutach natomiast niekleryckich Przełożonemu przyjmującemu profesję należy przygotować krzesło w odpowiednim miejscu prezbiterium.
Zakonnicy, którzy odnawiają śluby, mogą przyjąć Komunie św. pod dwoma postaciami. Dlatego jeśli jest tylko jeden kielich, powinien być odpowiednio duży.
Liturgia słowa
Liturgia słowa odbywa się w zwykły sposób, z następującymi wyjątkami:
czytania bierze się z dnia albo spośród tych, które podano w nr 91-136 /por. Wstęp, nr 9-10/;
opuszcza się wyznanie wiary, choćby według przepisów w danym dniu należało je odmówić.
Po Ewangelii wygłasza się homilię, w której należy wspomnieć tak o przeczytanych tekstach Pisma św., jak i o wartościach życia zakonnego.
Odnowienie ślubów
Prośba o łaskę Bożą
Po homilii Celebrans prosi o pomoc Bożą, mówiąc: Módlmy się, Najmilsi Bracia, do Boga, który daje wytrwałość w postanowieniach, za tych przez Niego wybranych, którzy dzisiaj wobec Kościoła pragną odnowić swoje śluby.
Wszyscy przez jakiś czas modlą się w milczeniu, następnie Celebrans mówi: Wejrzyj, prosimy Cię, Panie, na tych, których zgodnie z planem Twojej Opatrzności powołałeś do doskonałości ewangelicznej, i spraw łaskawie, aby szli wytrwale aż do końca drogą Twojej miłości, na którą z zapałem wstąpili. Przez Chrystusa Pana naszego.
Wszyscy: Amen.
Odnowienie profesji
Po skończonej modlitwie, zgodnie ze zwyczajem rodziny zakonnej, dwaj zakonnicy podchodzą do Celebransa /albo Przełożonego/ i stają tam w roli urzędowych świadków. Odnawiający śluby po kolei podchodzą do Celebransa /lub Przełożonego/ i odczytują formułę profesji. Gdyby ich było bardzo wielu, mogą wszyscy razem odczytać formułę profesji, z tym że każdy z osobna musi powiedzieć na końcu: „Tak ślubuję …” lub podobne słowa, które by jasno wyrażały decyzje każdego.
Zakończenie obrzędu odnowienia ślubów
Na zakończenie dobrze jest odmówić modlitwę powszechną czyli wiernych, przy czym można posłużyć się formułą podaną w nr 140-142.
Liturgia Eucharystyczna
Podczas śpiewu na przygotowanie darów ofiarnych, kilku profesów, którzy odnowili śluby może przynieść do ołtarza chleb, wino i wodę potrzebne do Ofiary Eucharystycznej.
Zakonnikom, którzy odnowili śluby, Celebrans udziela znaku pokoju w zwyczajny sposób lub zgodnie z tradycjami miejscowymi lub zakonnymi. Jeśli jest ich bardzo wielu udziela pokoju jednemu z nich, który go dalej przekazuje.
Po przyjęciu przez Celebransa Ciała i Krwi Pańskiej zakonnicy, którzy odnowili profesję, podchodzą do ołtarza i przyjmują Komunie św. pod dwoma postaciami.
ROZDZIAŁ V
Inne teksty do użycia w czasie obrzędów profesji zakonnej
Czytania Biblijne
Czytania ze Starego Testamentu
Rdz 12,1-4:„Wyjdź z twojej ziemi i z twojej rodziny i przyjdź”
1 Sm 3,1-10:„Mów, Panie, bo sługa Twój słucha”
1 Krl 19,4-9a. 11-15a:„Stań na górze przed Panem”
1 Krl 19,16b. 19-21:„Elizeusz poszedł za Eliaszem”
Czytania z Nowego Testamentu
Dz 2,42-47:„Wszyscy, którzy uwierzyli, przebywali razem i mieli wszystko wspólne”
Dz 4,32-35:„Jedno serce i jedna dusza”
Rz 6,3-11:„Wkroczyliśmy w nowe życie”
Rz 12,1-13:„Wydawajcie ciała wasze na ofiarę żywą, świętą, przyjemną Bogu”
1 Kor 1,22-31:„Słowo krzyża dla pogan jest głupstwem, a dla nas mocą Bożą”
Ef 1,3-14:„Bóg wybrał nas w Chrystusie, abyśmy byli święci i nieskalani”
Flp 2,1-4:„Ta sama miłość i wspólny duch”
Flp 3,8-14:„Wyzułem się ze wszystkiego, aby Chrystusa pozyskać”
Kol 3,1-4:„Dążcie do tego, co w górze, a nie do tego, co na ziemi”
Kol 3,12-17:„Nade wszystko miejcie miłość, która jest więzią doskonałości”
1 Tes 4,1-3a. 7-12:„Wolą Bożą jest wasze uświęcenie”
1 P 1,3-9:„Chociaż nie widzieliście Jezusa Chrystusa, miłujcie Go”
1 J 4,7-16:„Jeżeli miłujemy się wzajemnie, Bóg trwa w nas”
Ap 3,14b. 20-22:„Będę z Nim wieczerzał a On ze mną”
Ap 22,12-14. 16-17. 20:„Przyjdź, Panie Jezu”
Psalmy responsoryjne
Ps 23,1-2. 3-4ab. 5-6 – R./6/:„To jest pokolenie szukających oblicza Twojego, Panie”
Ps 26,1. 4. 5. 8b-9abc. 9d i 11 – R./8b/:„Będę szukał oblicza Twojego, Panie”
Ps 32,2-3. 4-5. 11-12. 13-14. 18-19. 20-21 – R./12b/: „Błogosławiony lud, który Pan wybrał na swoje dziedzictwo”
Ps 33,2-3. 4-5. 6-7. 8-9
lub 10-11. 12-13. 14-15. 17 i 19 – R./2a/: „Będę błogosławił Pana w każdym czasie”
albo /9a/: Skosztujcie i zobaczcie, że Pan jest dobry”
Ps 39,2 i 4ab. 7-8a. 8b-9. 10. 12 – R./2b/:„Oto idę, Panie, aby pełnić Twoją wolę”
Ps 62,2. 3-4. 5-6. 8-9 – R./2b/:„Dusza moja pragnie Ciebie, Panie, mój Boże”
Ps 83,3. 4. 5-6a i 8a. 11. 12 – R./2/”„Jak miły Twój przybytek, Panie zastępów”
Ps 99,2. 3. 4. 5 – R./2c/:„Wśród okrzyków radości stawajcie przed obliczem Boga
Alleluja i śpiew przed Ewangelią
Ps 132,1:„Oto jak dobrze i jak miło braciom mieszkać społem”
Mt 11,25:„Błogosławiony jesteś Ojcze, Panie nieba i ziemi, bo objawiłeś prostaczkom tajemnice królestwa”
J 13,34:„Daję wam nowe przykazanie, abyście się wzajemnie miłowali, jak Ja was umiłowałem”
J 15,5:„Ja jestem krzewem winnym, wy latoroślami. Kto trwa we Mnie, a Ja w nim, ten przynosi owoc obfity”
2 Kor 8,9:„Jezus Chrystus, będąc bogatym, stał się ubogim, aby was ubogacić swoim ubóstwem”
Ga 6,14:„Nie daj Boże, bym się miał chlubić z czego innego, jak tylko z krzyża Pana naszego, Jezusa Chrystusa, dzięki któremu świat stał się ukrzyżowany dla mnie, a ja dla świata”
Flp 3,8-9:„Wyzbyłem się ze wszystkiego i uznaję to za śmieci, byle bym pozyskał Chrystusa i z Nim się znalazł”
Ewangelie
Mt 11,25-30:„Zakryłeś te rzeczy przed mądrymi, a objawiłeś je prostaczkom”
Mt 16,24-27:„Kto straci swe życie z mego powodu, znajdzie je”
Mt 19,3-12:„Są bezżenni, którzy dla Królestwa Niebieskiego sami wybrali bezsenność”
Mt 19,16-26:„Jeśli chcesz być doskonałym, sprzedaj, co posiadasz i choć za Mną”
Mk 10,24b-30:„Oto opuściliśmy wszystko i poszliśmy za Tobą”
Mk 3,31-35:„Kto pełni wolę Bożą, ten mi jest bratem, siostrą i matką”
Łk 9,57-62:„Ktokolwiek przykłada rękę do pługa, a wstecz się ogląda, nie nadaje się do Królestwa Bożego”
Łk 11,27-28:„Błogosławieni, którzy słuchają słowa Bożego i strzegą je”
J 12,24-26:„Jeśli ziarno pszenicy obumrze, przynosi obfity plon”
J 15,1-8:„Kto trwa we Mnie, a Ja w nim, ten przynosi owoc obfity”
J 15,9-17:„Wy jesteście przyjaciółmi moimi, jeżeli czynicie to, co wam przykazuję”
J 17,20-26:„Chcę, aby ci, których mi dałeś, byli ze Mną tam, gdzie ja jestem”
Drugi sposób wręczania oznak pierwszej profesji
Po złożeniu profesji Celebrans /albo Przełożony/, przy pomocy Magistra nowicjatu, wręcza poszczególnym profesom strój zakonny, mówiąc np.:
Przyjmij ten strój zakonny, znak twojej konsekracji i dochowuj Panu wierności, której ta szata jest znakiem. Profes odpowiada: Amen.
W odpowiednim miejscu ubiera się w strój zakonny. Gdy jeden lub drugi profes otrzymał swój strój, chór śpiewa odpowiednią antyfony: Oto pokolenie szukających Pana, szukających oblicza Boga Jakuba, wraz z Psalmem 23 albo inną odpowiednią pieśń. Po każdym drugim wierszu powtarza się antyfonę, pod koniec psalmu nie śpiewa się Chwała Ojcu, lecz antyfonę. Jeżeli wręczenie oznak profesji skończyło się przed śpiewem psalmu, przerywa się go i śpiewa się antyfonę.
Następnie tam, gdzie to jest zwyczajem neoprofesi ubrani w strój zakonny, przystępują do Celebransa /lub Przełożonego/, który wręcza każdemu z nich księga Reguły lub Konstytucji, wypowiadając te lub podobne słowa:
Przyjmij Regułę naszej rodziny zakonnej, abyś przez jej wierne zachowanie osiągnął doskonałą miłość.
Profes odpowiada: Amen.
Po otrzymaniu książki wraca na swoje miejsce i tam stoi.
Jeśli jest wielu neoprofesów albo istnieje słuszna przyczyna, Celebrans /lub Przełożony/ może wręczyć strój zakonny oraz Regułę, wypowiadając tylko raz formułę.
Jeżeli według prawa lub zwyczajów rodziny zakonnej należy wręczyć jeszcze inne oznaki profesji, wręcza się je w milczeniu lub przy użyciu odpowiedniej formuły. Trzeba jednak zachować przy tym prostotę właściwą danemu obrzędowi.
Formuły modlitwy powszechnej do wyboru
Wezwanie
a/ We Mszy św. z pierwszą profesją:
Najmilsi Bracia, cieszy się dzisiaj nasza rodzina duchowa, że ci słudzy Boży pragną przez pierwszą profesję pełniej służyć Chrystusowi i Kościołowi; Skierujmy więc wspólne prośby do Boga Ojca, od którego pochodzi dar powołania.
b/ We Mszy św. odnowienia ślubów:
Najmilsi Bracia, skierujmy do Boga Ojca pokorne prośby za Jego Kościół święty, o pokój i zbawienie świata, za naszą rodzinę zakonną i za tych braci, którzy odnowili dzisiaj święte śluby.
Intencje
a/Prośmy Boga za święty Kościół Boży, aby ubogacony cnotami swych dzieci, z dnia na dzień stawał się piękniejszy dla Chrystusa swego Oblubieńca.
b/ Prośmy Boga za Ojca Świętego i wszystkich Biskupów, aby wiernie wypełniając pasterskie posługiwanie, karmili cały lud chrześcijański słowem i darzyli miłością.
a/ Prośmy Boga o pokój i zbawienie świata, aby wszyscy zakonnicy byli głosicielami i sługami Chrystusowego pokoju.
b/ Prośmy Boga o pomyślność dla wszystkich narodów, aby wszyscy poświęceni służbie Bożej, dążąc do dóbr niebieskich, przyczyniali się także do nieustannego postępu ludzkości.
c/ Prośmy Boga za wszystkich chrześcijan, aby uważnie wsłuchiwali się w tajemniczy głos Boży, który ich powołuje do świętości.
d/ Prośmy Boga za biednych i uciśnionych, aby zakonnicy na wzór Boskiego Mistrza z miłością ubogim głosili dobrą nowinę, opiekowali się chorymi, a cierpiących wspierali.
III. a/ Prośmy Boga za wszystkich zakonników, aby życie ich było widzialnym znakiem przyszłego Królestwa.
b/ Prośmy Boga za tych, którzy żyją według rad ewangelicznych, aby dawali przykład wzajemnej miłości i jak pierwsi uczniowie Jezusa, mieli jedno serce i jedną duszę.
c/ Prośmy Boga za wszystkich zakonników, aby zgodnie z powołaniem pomnażali świętość Kościoła i starali się szerzyć Królestwo Boże.
a/ Prośmy Boga za braci naszych, którzy dzisiaj przez śluby zakonne pełniej poświęcili się Bogu, aby im udzielił zamiłowania do nieustannej modlitwy, chętnej pokuty i gorliwego apostolstwa.
b/ Prośmy Boga za tych, którzy dzisiaj doskonale oddają się na służbę Bożą, aby ożywiał w nich duch braterskiej miłości i ustawicznej wobec wszystkich dobroci.
c/ Prośmy Boga za tych wszystkich, którzy dzisiaj ślubowali rady ewangeliczne, aby zakonna konsekracja pomnażała w nich tę świętość, do której zostali wezwani przez chrzest święty.
d/ Prośmy Boga za tych wszystkich, którzy przez profesję zakonną starają się pełniej naśladować Chrystusa, aby zachowaniem czystości ukazywali płodność Kościoła, umiłowaniem ubóstwa pomagali biednym, a kierowani duchem posłuszeństwa zachęcali opornych do przyjęcia słodkiego jarzma Odkupiciela.
e/ Prośmy Boga za wszystkich wiernych chrześcijan, aby będąc światłością świata i jego zbawiennym zaczynem, oświecali ludzką społeczność jasnością swych cnót i odnawiali ją głęboką modlitwą.
f/ Prośmy Boga za nas wszystkich, abyśmy posłuszni słowom Boskiego Mistrza” „Bądźcie doskonali”, wiernie wypełniali i przynosili godne owoce świętości i osiągnąwszy miarę pełności Chrystusowej, zgromadzili się razem w Niebieskim Jeruzalem.
Zakończenie modlitw
We Mszy św. pierwszej profesji:
Wysłuchaj, Panie próśb Twojego ludu, a za wstawiennictwem Najświętszej Maryi Dziewicy, Matki Kościoła, ześlij obficie Ducha Świętego na tych, których raczyłeś powołać do naśladowania doskonałości Chrystusowej, aby to, co przyrzekli, potwierdzili nieustannie swoją wiernością. Przez Chrystusa Pana naszego.
Wszyscy: Amen.
We Mszy św. przy odnowieniu ślubów zakonnych:
Boże, Dawco świętości, wysłuchaj łaskawie modlitwy Twojej rodziny, a za wstawiennictwem Twojej Służebnicy, naszej Pani i Matki, Dziewicy Maryi, ześlij hojne błogosławieństwo na Twoich wybranych, aby to, co dzięki Twojej łasce przyrzekli, przy Twej pomocy wytrwale wypełniali. Przez Chrystusa Pana naszego.
Wszyscy: Amen.
Druga uroczysta formuła błogosławieństwa, czyli konsekracji profesów
Boże, który uświęca swój Kościół i dzięki temu rozwija się on coraz bardziej, Tobie należy się chwała od wszelkiego stworzenia. Ty bowiem na początku czasów stworzyłeś świat pełen wesela; gdy zaś przestępstwo Adama spowodowało jego upadek, przyobiecałeś zaistnienie nowego nieba i nowej ziemi. Ludziom powierzyłeś ziemię, aby ją uprawiali i użyźniania i swą pracą, aby krocząc jej drogami, podążali do niebieskiej ojczyzny. Synom zaś Twoim, których dopuściłeś do świętych tajemnic i zgromadziłeś w Kościele świętym, rozdzielasz wielorakie dary charyzmatów, aby byli podobni tym, którzy służą Ci w czystości małżeńskiej, tym, którzy wyrzekli się małżeństwa dla Królestwa Bożego; aby umieli dzielić się wszystkim z braćmi swoimi i tak wielką darzyli się miłością wzajemną, że stanowić będą jedno serce i obraz wiekuistej wspólnoty. Pokornie przeto prosimy, ześlij z nieba Ducha Świętego na tych, którzy żywą wiarą przyjęli słowa Chrystusa. Wzmocni ich umysły, a życie upodobnij do nauki Ewangelii. Niech kwitnie w nich żywa miłość wzajemna i niechaj płonie w nich pragnienie służenia braciom, aby stali się żywym świadectwem, że Ty jesteś jedynym i prawdziwym Bogiem, który nieskończoną dobrocią kochasz wszystkich ludzi. Spraw Panie, aby w życiu obecnym mężnie pokonali trudności, i jak przyrzekłeś, już teraz otrzymali stokrotną zapłatę oraz osiągnęli wieczną nagrodę w niebie. Przez Chrystusa Pana naszego.
Druga formuła błogosławieństwa na końcu Mszy św. przy ślubach wieczystych
Celebrans: Bóg, Dawca dobrych zamiarów, niech ożywia wasze postanowienia i umacnia serca, abyście zachowali z wytrwałą wiernością to, co przyrzekliście.
Wszyscy: Amen.
Bóg sam niech wam udzieli łaski, abyście po trudnej drodze, którą wybraliście, kroczyli z Chrystusową radością, niosąc brzemiona braci z weselem.
Wszyscy: Amen.
Miłość Boża niech was zjednoczy w jedną rodzinę, zgromadzoną w Imię Pana, który będzie obrazem miłości Chrystusa.
Wszyscy: Amen
A was wszystkich, którzy braliście udział w tych świętych obrzędach, niech błogosławi Wszechmogący Bóg – Ojciec i Syn, i Duch Święty.
Wszyscy: Amen.
DODATEK
Wzór formuły profesji
Każda rodzina zakonna ma prawo ułożenia własnej formuły profesji zakonnej, którą jednak powinna zatwierdzić Św. Kongregacja Zakonników i Instytutów Świeckich. Na użytek Instytutów zakonnych proponuje się następujący wzór:
Składający śluby zakonne mówi:
Ja N.N. na chwałę Bożą, kierowany mocną wolą pełniejszego poświęcenia się Bogu i doskonalszego naśladowania Chrystusa przez całe moje życie, w obecności otaczających mnie braci, na ręce Twoje N.N. /wymienia się imię i urząd przełożonego, który przyjmuje profesję/ ślubuję wieczystą /lub wymienia się okres, na jaki składa się profesję/ czystość, ubóstwo i posłuszeństwo zgodnie z Regułą /Konstytucjami/ N. /wymienia się nazwę rodziny zakonnej/ i całym sercem powierzam się tejże rodzinie zakonnej, abym wspomagany łaską Ducha Świętego i przy pomocy Maryi Dziewicy dążył do doskonałej miłości w służbie Bogu i Kościołowi.
Przyjmujący śluby, w odpowiednim miejscu obrzędu /por. Część I, nr 70; Część II, nr 76/ może odpowiedzieć:
A ja w imieniu Kościoła, mocą udzielonej mi władzy, przyjmuje wasze /twoje/ śluby złożone w N. /wymienia się nazwę rodziny zakonnej/ i usilnie polecam was /ciebie/ Bogu, abyś(cie) poświęceni się wasze /twoje/, złączone z Ofiarą Eucharystyczną, wypełnić mogli /mógł/.
Msza św. w dniu pierwszej profesji
Tę Msze św. można odprawić, w białym kolorze, w każdym czasie, z wyjątkiem: niedziel Adwentu, Wielkiego Postu i Wielkanocy, oraz poza uroczystościami, Środę Popielcową i dniami Wielkiego Tygodnia.
Antyfona na wejście /Ps 39,8-9/
Oto przychodzę, Panie, czynić wolę Twoją, a Prawo Twoje mieszka w sercu moim.
Modlitwa
Udziel, prosimy Cię, Panie, łaski szczęśliwego zakończenia rozpoczętej drogi tym naszym braciom /siostrom/, których /e/ natchnąłeś postanowieniem doskonalszego naśladowania Chrystusa, aby mogli /ły/złożyć Ci w ofierze doskonały dar swojej pobożności. Przez Pana naszego …
Modlitwa nad darami
Prosimy Cię, Panie, przyjmij złożone Ci dary wraz z modlitwami przy sprawowaniu obrzędu pierwszej profesji i spraw, aby pierwociny sług /służebnic/ Twoich, dzięki Twojej łasce, przyniosły obfite owoce. Przez Chrystusa Pana naszego.
Prefacja
Zaprawdę godne to i sprawiedliwe, słuszne i zbawienne, abyśmy zawsze i wszędzie dzięki Tobie składali, Panie, Ojcze Święty, wszechmogący, wieczny Boże, przez Chrystusa Pana naszego. On zrodzony jako czysty kwiat z Maryi Dziewicy błogosławionymi nazwał ludzi czystego serca, a własnym przykładem ukazał im życie w czystości. On pragnął zawsze pełnić Twoją wolę, a stawszy się dla nas posłusznym aż do śmierci, zechciał ofiarować się Tobie w darze doskonałej miłości, On tych, którzy dla Ciebie opuszczają wszystko na ziemi, pełniej poświęca dla służby Twojemu Majestatowi i obiecuje im znalezienie skarbu niebieskiego. Przeto z rzeszą Aniołów i Świętych śpiewamy hymn ku Twojej chwale, bez końca wołając:
Święty, Święty, Święty …
Antyfona na Komunię – Mk 3,35
Kto pełni wolę Bożą, ten mi jest bratem, siostrą i matką
Po Komunii św.
Panie, niech przyjęte dary rozradują nasze serca; spraw, by dzięki nim słudzy Twoi /służebnice Twoje/ wiernie wykonali /ły/ przyjęte obowiązki zakonne i poświęcili /ły/ życie dla Twojej służby. Przez Chrystusa …
Msza św. w dniu profesji wieczystej
Mszę tę, w białym kolorze, można odprawić w każdym czasie, poza niedzielami Adwentu, Wielkiego Postu i Wielkanocy, poza uroczystościami, Środą Popielcową oraz dniami Wielkiego Tygodnia.
Antyfona na wejście – Ps 121,1-2
Uradowałem się, gdy mi powiedziano: pójdziemy do domu Pana. Już stoją nasze nogi w Twoich bramach, o Jeruzalem.
Kolekta
Boże, który sprawiłeś, że łaska chrztu świętego tak bardzo rozwinęła się w tych sługach Twoich /służebnicach Twoich/, że pragną doskonalej naśladować przykład Twojego Syna, spraw łaskawie, aby nieustannie wpatrzeni /one/ w ewangeliczną doskonałość, pomnażali /ły/ świętość Kościoła i rozwijali /ły/ jego ducha apostolskiego. Przez Pana naszego …
Nad darami
Przyjmij łaskawie dary i ofiary sług /służebnic/ Twoich i umocni Twoją miłością tych /te/, którzy /re/ ślubują rady ewangeliczne. Przez Chrystusa …
Prefacja własna podana wyżej. W modlitwach eucharystycznych wspomnienie profesji według niżej zamieszczonych formuł.
Antyfona na komunię – Ga 2,19-20
Razem z Chrystusem zostałem przybity do krzyża. Teraz zaś już nie ja żyję, lecz żyje we mnie Chrystus.
Po Komunii św.
Po przyjęciu świętych tajemnic, pokornie prosimy Cię, Panie, abyś tych wybranych Twoich złączonych z Tobą w najświętszej Ofierze, rozpalił ogniem Ducha Św. i doprowadził do wiecznego zjednoczenia z Twoim Synem. Który z Tobą …
DRUGI FORMULARZ
Antyfona na wejście – Ps 65,13-14
Wejdę w Twój dom z całopaleniem i wypełnię to, co ślubowałem Tobie, co wymówiły moje wargi.
Kolekta
Panie, Ojcze Święty, utwierdzić łaskawie zamiary sług /służebnic/ Twoich N.N. i spraw, aby łaska chrztu świętego, którą pragną umocnić nowymi postanowieniami, doznała w nich pełnego rozwoju, by Twemu Majestatowi dali /ły/ należną chwałę i z gorliwością apostolską rozszerzali /ły/ Królestwo Chrystusowe. Przez Pana …
Nad darami
Przyjmij łaskawie, Pani, ofiary sług /służebnic/ Twoich i przemień je w sakrament odkupienia, a tych /te/, których /re/ z ojcowskiej dobroci powołałeś do doskonałego naśladowania Twojego Syna, napełni darami Ducha Św. Przez Chrystusa …
Prefacja własna zamieszczona powyżej. W modlitwach eucharystycznych wspomnienie profesji według niżej zamieszczonych formularzy.
Antyfona na Komunię – Ps 33,9
Skosztujcie i zobaczcie, jak dobry jest Pan, błogosławiony człowiek, który w Nim pokłada nadzieję.
Po Komunii św.
Niech nas rozgaduje, Panie, uroczystość złożenia ślubów i przyjęcie Najświętszego Sakramentu; spraw łaskawie, aby podwójny dar pobożności Twoich sług /służebnic/, rozpalił żywą miłością ich serca do służby Kościołowi i ludziom. Przez Chrystusa …
MSZA ŚWIĘTA W DNIU ODNOWIENIA ŚLUBÓW
Mszę tę, w białym kolorze, można odprawiać we wszystkich dniach roku z wyjątkiem niedziel, uroczystości, świąt oraz dni Adwentu od 17-24 grudnia włącznie, Środy Popielcowej, Wielkiego Postu i Wielkiego Tygodnia.
Odpowiednie antyfony na wejście i Komunie św. bierze się z poprzednich formularzy mszalnych.
Kolekta
Boże, Stwórco świata i Rządco ludzkości, spojrzyj na te dzieci Twoje, które pragną ponowić swoje oddanie się Tobie, i spraw, aby z każdym dniem coraz ściślej jednoczyły się z Kościołem i coraz gorliwiej służyły dobru rodziny ludzkiej. Przez Pana naszego …
Nad darami
Prosimy Cię, Panie, spojrzyj łaskawie na dary ludu Twojego, które nasi bracia /nasze siostry/ pomnażają przez odnowienie ślubu czystości, ubóstwa i posłuszeństwa; przemień doczesne dary w sakrament wieczny, a życie ofiarujących upodobnij do obrazu Twojego Syna. Przez Chrystusa …
Prefacja własna podana wyżej.
Po Komunii św.
Przyjąwszy niebieskie sakramenty, pokornie prosimy Cię, Panie, aby słudzy Twoi /służebnice Twoje/, którzy /które/ ufając łasce Twojej, odnowili /ły/ święte postanowienia, niech dostąpią mocy Chrystusowej i kierownictwa Ducha Świętego. Przez Chrystusa …
WSPOMNIENIE WIECZYSTEJ PROFESJI WE MSZY ŚW.
Dla zakonników:
W Modlitwach eucharystycznych profesję wieczystą najstosowniej wspomina się według następujących formuł:
W I Modlitwie eucharystycznej odmawia się własne „Hanc igitur”:
Prosimy Cię, Panie, przyjmij łaskawie i uświęcić miłościwie tę ofiarę naszego posługiwania oraz sług Twoich, którą Tobie składamy w dniu ich profesji, aby ci, którzy dzięki Twojej łasce życie swoje dzisiaj poświęcili Tobie, zasłużyli sobie na przyjęcie do radości wiekuistej Paschy przy chwalebnym przyjściu Twojego Syna. /Przez Chrystusa Pana naszego/.
W II Modlitwie eucharystycznej po słowach: „całym duchowieństwie” dodaje się:
Wspomnij także, Panie, o braciach, którzy dzisiaj poświęcili się Tobie na wieczystą służbę, i spraw, by do Ciebie kierowali swe serca i umysły i wielbili Twoje Imię.
W III Modlitwie eucharystycznej po słowach: „całego ludu Twego” dodaje się:
Racz także umocnić w świętym postanowieniu wybrańców Twoich, którzy dzisiaj na wieczność poświęcili się Tobie przez święte śluby, i spraw, aby w Twoim Kościele świadczyli o nowym i wiecznym życiu, które jest owocem odkupienia Chrystusowego.
W IV Modlitwie eucharystycznej wzmiankę o profesji można uczynić w następujący sposób:
… także całego duchowieństwa oraz tych braci, którzy dzisiaj przez wieczystą profesję pełniej Tobie się poświęcają, jak również składających ofiarę i tutaj obecnych …
Archiwum KWPZM
[1] Por. Lumen Gentium 43; Perfectae caritatis 1.
[2] Por. Lumen Gentium 43.
[3] Por. Lumen Gentium 43; Perfectae caritatis 1.
[4] Por. Lumen Gentium 45; Perfectae caritatis 1.
[5] Por. Lumen Gentium 45.
[6] Por. Renovationis causam 13.
[7] Por. Perfectae caritatis 17.
[8] Por. Lumen Gentium 44; Renovationis causam 2 i 7.
[9] Por. Lumen Gentium 44.
[10] Por. Sacrosanctum Concilium 80.
[11] Por. Sacrosanctum Concilium 80.
