W 2025 roku ukazał się trzeci tom Zeszytów Naukowych Akademii Lubrańskiego – rocznika wydawanego przez Fundację Akademia Jana Lubrańskiego w Poznaniu, związanego z Muzeum Archidiecezjalnym oraz rozwijającą się instytucją kulturalno-edukacyjną na Ostrowie Tumskim. To cenione pismo naukowe, w którym łączą się refleksja teologiczna, filozoficzna, kulturowa i artystyczna, stając się ważnym forum dialogu Kościoła ze współczesnym światem.
Najnowszy numer poświęcony jest relacji między naturą a sztuką – temu, jak przyroda inspiruje twórców, jak świadomość ekologiczna kształtuje język współczesnej kultury i jak instytucje kościelne mogą dziś pełnić rolę miejsc formacji ekologicznej, kontemplacji piękna stworzenia i budowania więzi społecznych.
Wśród autorów znaleźli się badacze sztuki, kuratorzy i reprezentanci różnych środowisk akademickich oraz kulturalnych, a także duszpasterze zaangażowani w dzieło nowej ewangelizacji. W tym gronie opublikowany został także tekst naszego współbrata, o. Kaspra Mariusza Kapronia OFM, pt. Wszystko jest ze sobą połączone. Jest to refleksja pisana z perspektywy misjonarza pracującego w Ameryce Łacińskiej. Tekst stanowi teologiczno-społeczne i duchowe rozwinięcie przesłania papieża Franciszka z encykliki „Laudato si’, poświęconej trosce o wspólny dom. Artykuł o. Kaspra pokazuje, że ekologia nie może być traktowana wyłącznie jako problem techniczny czy przyrodniczy, ale musi obejmować troskę o człowieka, jego godność, kulturę, relacje społeczne i duchowe zakorzenienie. Amazonia ukazana jest w nim nie tylko jako jedno z najbogatszych przyrodniczo miejsc na świecie, ale również jako obszar boleśnie doświadczony przez procesy eksploatacji surowców, rabunkowej gospodarki, handlu ludźmi i degradacji społecznej.
Autor w mocnych słowach opisuje dramatyczne skutki zniszczenia środowiska, które pociągają za sobą rozpad więzi rodzinnych, migracje, bezrobocie, przemoc oraz marginalizację rdzennych kultur. Z wielką wrażliwością wskazuje, że ekologiczny grzech jest zawsze równocześnie grzechem przeciwko człowiekowi, a walka o zachowanie stworzenia jest walką o życie i godność najsłabszych. „Wsłuchanie się w jęk ziemi i ubogich” – jak pisze o. Kasper – staje się początkiem prawdziwego nawrócenia, drogą prowadzącą ku duchowej prostocie i franciszkańskiemu braterstwu. W duchu św. Franciszka z Asyżu podkreśla konieczność życia w umiarkowaniu, wdzięczności za dary stworzenia oraz odpowiedzialności za Boży świat powierzony człowiekowi.
Jednocześnie artykuł ukazuje aktywną obecność Kościoła w Amazonii, szczególnie w świetle Synodu Amazońskiego i rozwijającej się tam nowej ustanowionej posługi „Opiekuna Stworzenia”. Misja Kościoła, jak wynika z tekstu, to nie tylko głoszenie Ewangelii, lecz także obrona życia, wspieranie rdzennych wspólnot, budowanie pokoju oraz formowanie sumień w duchu solidarności i wzajemnego szacunku. Autor przypomina, że duchowość franciszkańska – zakorzeniona w prostocie, czułości wobec stworzenia i bliskości z ubogimi – jest dzisiaj propozycją niezwykle aktualną, a nawet profetyczną.
Publikacja o. Kaspera stanowi ważny wkład w rozwój myśli ekologii integralnej w świecie katolickim, a jednocześnie jest świadectwem jak żywa jest misja franciszkańska w Amazonii, gdzie troska o Ewangelię idzie w parze z troską o życie i piękno stworzenia. Pojawienie się tego tekstu w prestiżowym roczniku Akademii Lubrańskiego pokazuje, że głos Kościoła misyjnego jest potrzebny i że doświadczenie peryferii świata może być inspiracją i wezwaniem dla Kościoła w Polsce i Europie. To również przypomnienie, że franciszkańska duchowość otwartości, dialogu i braterstwa pozostaje odpowiedzią na współczesne wyzwania, prowadząc ku autentycznemu nawróceniu serca i ku budowaniu świata, w którym naprawdę „wszystko jest ze sobą połączone”.
