Jan Paweł II
HOMILIA PODCZAS LITURGII EUCHARYSTYCZNEJ KU CZCI ŚW. JANA DE BRITTO
Madras, 05 lutego 1986 r.
„Niech wszystkie ludy sławią Ciebie, Boże;
niech wszystkie ludy sławią Ciebie”.
Drodzy Bracia i Siostry,
1. Tymi słowami z dzisiejszej liturgii pragnę oddać chwałę Bogu w tej części waszej ojczystej ziemi. Dzisiaj, podczas mojej pielgrzymki apostolskiej przez Indie, Pan daje mi łaskę przebywania tutaj, w Madrasie, znanym z bogatej kultury i głębokich tradycji religijnych. Bardzo się cieszę, że mogę sprawować tę świętą Eucharystię wraz z wami wszystkimi, wspominając świętego Jana de Britto, Świętego, który głosił Ewangelię i poniósł męczeństwo w Tamil Nadu, Świętego znanego wam jako Arul Anandar.
Na tym etapie mojej pielgrzymiej drogi pozdrawiam was wszystkich tutaj obecnych: biskupów, kapłanów, zakonników i zakonnice, świeckich, młodych, starszych, wszystkich was, którzy wyznajecie swoją wiarę w naszego Pana i Zbawiciela Jezusa Chrystusa.
Pozdrawiam władze cywilne oraz przedstawicieli świata sztuki i kultury, tych, którzy są zaangażowani w życie publiczne, w przemysł, w edukację, w każdą formę służby swoim współobywatelom.
Pragnę wyrazić moje uznanie dla członków innych Kościołów chrześcijańskich i wspólnot kościelnych, dla przedstawicieli wszystkich tradycji religijnych obecnych w tym regionie. Niech słowa psalmu responsoryjnego będą wspólnym wezwaniem dla nas wszystkich: „Niech wszystkie ludy sławią Ciebie, Boże; niech wszystkie ludy sławią Ciebie!”.
2. Bracia i siostry, usłyszeliśmy uroczyste słowa świętego Pawła, w których na nowo rozbrzmiewa centralny temat jego apostolskiego przepowiadania: „Pamiętaj na Jezusa Chrystusa, zmartwychwstałego, z rodu Dawida, według mojej Ewangelii”.
W pewnym sensie słowa te są streszczeniem całego przepowiadania Kościoła. W tym miejscu, w Madrasie, kierują nasze myśli ku innej postaci, ku Apostołowi Chrystusa, świętemu Tomaszowi, którego posługa jest związana właśnie z tą ziemią. On także był przekonany, że słowo Boże – słowo o zmartwychwstaniu Chrystusa – nie może być skrępowane. I dlatego, jak mówi tradycja, przybył do tego regionu. Tutaj był świadkiem Chrystusa, Chrystusa w Jego zbawczej męce, śmierci i zmartwychwstaniu.
3. Ten wielki kraj, a szczególnie Tamil Nadu, miał wyjątkowy przywilej otrzymania Ewangelii Jezusa Chrystusa przez trzech wielkich Świętych oraz innych znakomitych pionierów należących do znanych zgromadzeń zakonnych i towarzystw misyjnych:
– święty Tomasz poniósł męczeństwo niedaleko tego miasta, a jego grób jest tutaj otaczany czcią;
– święty Franciszek Ksawery, jak przekazuje historia, pracował na Pearl Fishery Coast i przez pewien czas przebywał w pobliżu grobu Apostoła, to tutaj został umocniony odwagą i siłą, by rozszerzyć swoją działalność aż po Japonię;
– i wreszcie święty Jan de Britto, którego wspominamy w dzisiejszej celebracji liturgicznej, urodził się w Lizbonie w 1647 roku. Po wstąpieniu do Towarzystwa Jezusowego poszedł śladami świętego Franciszka Ksawerego do Indii, gdzie wybrał pracę wśród pokornych i potrzebujących na obszarze, który wówczas nazywano Misją Madurajską. Jego cierpliwa praca, bezinteresowna gorliwość i autentyczna miłość do ubogich zjednały mu ich zaufanie. Jak Jezus był „znakiem sprzeciwu”, a jego powodzenie wzbudzało zazdrość i sprzeciw. W rezultacie Jan de Britto poniósł śmierć męczeńską 4 lutego 1693 roku, dając świadectwo Chrystusowi.
Ci święci oraz niezliczeni mężczyźni i kobiety z różnych zgromadzeń i stowarzyszeń zakonnych sprawili, że Jezus Chrystus został poznany i umiłowany na tej ziemi. Z wdzięcznością wspominamy dzisiaj ich wszystkich – szczególnie tych, którzy służyli aż do oddania życia za Ewangelię, świadków i męczenników, na wzór Syna Człowieczego, który „nie przyszedł, aby Mu służono, lecz aby służyć i dać swoje życie jako okup za wielu”.
4. Chrystus bowiem jest przedstawiony w dzisiejszej Ewangelii jako „Dobry Pasterz”, który oddaje życie za swoje owce.
Jego ofiara objawia nieskończone miłosierdzie Boga Ojca, który wskrzesił Go z martwych. Ze śmierci Chrystus powrócił do życia! A w triumfie życia nad śmiercią odsłania się przed naszymi oczami nieskończona miłość Ojca do Syna i Syna do Ojca. Zaś w Duchu Świętym zostajemy wprowadzeni w samą tajemnicę życia wiecznego, bo jak Jezus powiedział podczas Ostatniej Wieczerzy: „A to jest życie wieczne: aby znali Ciebie, jedynego prawdziwego Boga, oraz Tego, którego posłałeś, Jezusa Chrystusa”.
Takie właśnie doświadczenie przemieniło uczniów po zmartwychwstaniu. Zobaczyli, jak ciemność śmierci została pochłonięta przez światło życia. Oświeceni tym światłem wyruszyli, aby głosić całemu światu orędzie o miłosiernej miłości Boga oraz Jego wezwaniu do pojednania i jedności.
5. My również jesteśmy powołani, aby podobnie jak Apostołowie stać się świadkami tej tajemnicy. Świadkami Krzyża i Zmartwychwstania Chrystusa. Świadkami zbawczej miłości Ojca i Syna, i Ducha Świętego.
Do tego zadania jesteśmy powołani przede wszystkim przez sakramenty chrztu i bierzmowania. Apostoł mówi: „Jeżeliśmy bowiem z Nim współumarli, wespół z Nim i żyć będziemy”. I właśnie przez chrzest każdy z nas „umiera” wraz z Chrystusem dla grzechu, aby powstać z Nim do nowego życia: do życia łaski, do życia Bożego dziecięctwa! Po „pogrzebaniu” w wodach chrztu i oczyszczeniu mocą Ducha Świętego wychodzimy z nich jako ci, którzy niosą światu nowe życie Chrystusa.
6. Głęboka przemiana, która dokonuje się w nas przez chrzest i bierzmowanie, jest źródłem i fundamentem każdego apostolatu, a w szczególności apostolatu świeckich. Wszyscy bowiem stajemy się najpierw przez chrzest, a następnie w nowy sposób przez bierzmowanie, uczestnikami potrójnej misji Chrystusa jako Proroka, Kapłana i Króla.
Z tego powodu podstawowym obowiązkiem świeckich mężczyzn i kobiet – według słów Soboru Watykańskiego II – „jest dawać świadectwo Chrystusowi i są do tego zobowiązani życiem i słowem w domu, w swoim środowisku społecznym i zawodowym” (Ad Gentes, 21). Sobór dalej podkreśla, że apostolat świeckich dokonuje się „w ramach społecznych i kulturowych ich własnych tradycji narodowych. Powinni znać tę kulturę. Powinni ją uzdrawiać i zachowywać. Powinni ją rozwijać zgodnie z nowymi warunkami, a wreszcie doskonalić ją w Chrystusie, aby wiara Chrystusa i życie Kościoła nie były już czymś obcym społeczeństwu, w którym żyją” (Ad Gentes, 21).
Tak było w Indiach przez prawie dwa tysiące lat i tak jest również dzisiaj. Jak napisałem niedawno dla uczczenia Apostołów Słowian, świętych Cyryla i Metodego: „Ewangelia nie prowadzi do zubożenia ani do zaniku tego wszystkiego, co każda jednostka, lud i naród oraz każda kultura na przestrzeni dziejów uznaje i urzeczywistnia jako dobro, prawdę i piękno. Przeciwnie, dąży do przyswojenia i rozwinięcia tych wszystkich wartości: do przeżywania ich z wielkodusznością i radością oraz do ich udoskonalenia przez tajemnicze i uszlachetniające światło Objawienia” (Slavorum Apostoli,18). Dialog między wiarą a kulturą należy w szczególny sposób do świeckich, których wiara inspiruje ich codzienną służbę współobywatelom i ojczyźnie.
7. Życie świętego Jana de Britto wiernie odzwierciedlało życie naszego Pana i Zbawiciela Jezusa Chrystusa, ponieważ było życiem służby aż do śmierci. Dzisiaj stawia ono przed nami wszystkimi wyzwanie, abyśmy z nową mocą kontynuowali pełnioną przez Kościół posługę miłości wobec ludzkości. Ogromna i czuła miłość Jezusa Chrystusa do ubogich i uciśnionych, do grzeszników i cierpiących, pozostaje wyzwaniem dla każdego chrześcijanina. Jego niezłomna postawa wobec prawdy jest przynaglającym przykładem. Przede wszystkim zaś wielkoduszność okazana w Jego cierpieniu i śmierci, jako zwieńczenie Jego służby ludzkości i najwyższy akt Odkupienia, jest dla nas wzorem. Jesteśmy powołani do służby.
Nie może być autentycznego życia chrześcijańskiego bez skutecznej miłości wobec naszych bliźnich. Na zakończenie Soboru Watykańskiego papież Paweł VI stwierdził, że „jeśli… w obliczu każdego człowieka, zwłaszcza gdy to oblicze staje się transparentne przez łzy i cierpienie, możemy i powinniśmy rozpoznać oblicze Chrystusa, … a w obliczu Chrystusa możemy i powinniśmy rozpoznać oblicze naszego Ojca niebieskiego, … wówczas nasz humanizm staje się chrześcijaństwem, a nasze chrześcijaństwo staje się teocentryczne. I w ten sposób możemy także powiedzieć: aby poznać Boga, trzeba poznać człowieka” (Pauli VI Homilia in IX SS. Concilii sessione habita, die 7 dec. 1965).
Dzisiaj żyjemy w czasie, w którym pokojowi i harmonii między narodami i rasami nieustannie zagraża niebezpieczeństwo. Podziały i nienawiść, lęk i frustracja – oto niektóre z antywartości naszych czasów. Orędzie miłości w Jezusie Chrystusie jest pilnie potrzebne. Dlatego zadanie Kościoła polegające na głoszeniu Ewangelii i służbie społeczeństwu ma w dzisiejszych Indiach najwyższą aktualność. To zadanie wymaga czynnej współpracy wszystkich części wspólnoty kościelnej, zwłaszcza świeckich.
8. Każdemu z was, kto w szczególny sposób uczestniczy w misji Chrystusa i Kościoła, pragnę powtórzyć przekonanie wyrażone przez Apostoła Pawła w pierwszym czytaniu tej Mszy: „słowo Boże nie ulega skrępowaniu”; rzeczywiście, nigdy nie może zostać skrępowane.
Przez świadectwo waszego życia, przez wasze słowa i czyny, słowo Boże staje się znane umysłom i sercom innych, którzy Go szukają, aby „i oni dostąpili zbawienia w Chrystusie Jezusie razem z wieczną chwałą” – aby „dostąpili zbawienia”!
Bracia i siostry, jeśli umieramy z Chrystusem, z Nim też żyć będziemy, „jeśli trwamy w cierpliwości, z Nim też królować będziemy”.
Chrystus – Pasterz, Prorok i Kapłan – naznaczył nasze serca swoim wezwaniem, tak jak dotknął serc Apostołów, serca świętego Tomasza, świętego Franciszka Ksawerego i świętego Jana de Britto. Niech oni wstawiają się za Kościołem w Indiach, za tym umiłowanym krajem i jego ludem!
Będziemy szczęśliwi, jeśli pozostaniemy wierni. Bo On, Chrystus, jest wierny: pozostaje wierny, bo nie może się zaprzeć samego sobie.
Bracia i siostry: jesteście powołani, aby być żywymi świadkami Chrystusa, żywymi świadkami słowa Bożego, żywymi świadkami zbawczego orędzia miłości i miłosierdzia, które Chrystus objawił światu. Amen.
Tłumaczenie OKM
Za: www.vatican.va
Copyright © Dykasterium ds. Komunikacji – Libreria Editrice Vaticana
