Jan Paweł II

PRZEMÓWIENIE DO PRZEŁOŻONYCH GENERALNYCH ZGROMADZEŃ ZAKONNYCH POSŁUGUJĄCYCH W AMERYCE ŁACIŃSKIEJ

Rzym, 10 stycznia 1991 r.

Eminencjo,
Najdrożsi bracia i siostry,

Szczególnie cieszę się, że mogę się dziś spotkać z Wami — z Waszą Eminencją oraz z wybitną reprezentacją Przełożonych Generalnych żeńskich i męskich zgromadzeń zakonnych, które mają wielu członków oddanych pracy apostolskiej w Ameryce Łacińskiej.

W duchu tej miłości do Kościoła, która jednoczy nasze pragnienia i uczucia, czuję się w obowiązku — jako następca Głowy Kolegium Apostolskiego, któremu Jezus powierzył zadanie jedności i prowadzenia swej owczarni — podzielić się z wami uczuciami radości, ale i pewnej troski, dotyczącej obecności i działalności osób konsekrowanych na tym kontynencie.

Przede wszystkim wasza obecność — jako odpowiedzialnych za rodziny zakonne bardzo rozpowszechnione w Ameryce Łacińskiej — przywołuje mi na pamięć wzruszające i niezapomniane chwile przeżyte podczas spotkań z waszymi wspólnotami w czasie moich podróży apostolskich. W was widzę dziś przedstawicieli licznych rzesz mężczyzn i kobiet, którzy w wierności charyzmatowi własnego zgromadzenia oddali się Chrystusowi i wnieśli ogromny wkład w dzieło ewangelizacji Ameryki Łacińskiej. Stali się pionierami nowej cywilizacji, zrodzonej ze słowa Pana i z ofiary Krzyża, cywilizacji, w której najwyższym prawem jest miłość. To oni skutecznie przyczynili się do zasiania ziarna, które wyrosło później na bujne drzewo — na Kościoły partykularne, ukazujące się nam dzisiaj w całej swej młodzieńczej żywotności.

W was dziś widzę i pozdrawiam dziesiątki tysięcy zakonników i zakonnic, którzy — po opuszczeniu ziemi, domu, ojca, matki, braci i sióstr — z ofiarnym zaangażowaniem i wyrzeczeniem głoszą słowem i życiem Dobrą Nowinę o Królestwie Bożym; są narzędziami, przekładającymi na konkretne dzieła miłość Boga i troskę Kościoła o człowieka Ameryki Łacińskiej, jak napisałem do wszystkich osób konsekrowanych tego kontynentu w Liście apostolskim z 29 czerwca ubiegłego roku (Jan Paweł II, List apostolski «Los caminos del Evangelio», 3, z 29 czerwca 1990 r., Insegnamenti di Giovanni Paolo II, XIII/1 [1990], 1704-1705). Mam żywo w pamięci ich pokorną i ukrytą pracę na rzecz ubogiej ludzkości, często zapomnianej i opuszczonej. Jest to obecność błogosławiona, cenna w oczach Pana. Oni — wierni i skuteczni współpracownicy Kościołów partykularnych — podążają za wskazaniami swoich Pasterzy, których zadaniem jako następców Apostołów jest kierowanie powierzoną sobie częścią ludu Bożego, zarówno bezpośrednio, jak i w sposób kolegialny (pragnę przypomnieć zwłaszcza Konferencje Episkopatu w Medellín i Puebla). Starają się oni przekładać na konkretne gesty i działania pastoralne ten preferencyjny wybór miłości, jaki Kościół — na wzór Boskiego Mistrza — żywi wobec najuboższych i najbardziej potrzebujących.

W tym spotkaniu, które otwiera nowe horyzonty dla życia Kościoła w Ameryce Łacińskiej i które jest dla mnie źródłem autentycznegj pociechy, nie mogę jednak nie podzielić się z wami i pewną żywą troską, dotyczącą niektórych aspektów mniej budujących, a mających głęboki wpływ na życie osób konsekrowanych oraz niosących negatywne skutki dla całej wspólnoty kościelnej. Wszyscy wierni powinni okazywać prawowitym pasterzom Kościołów partykularnych posłuszeństwo i wierność, zgodnie ze wskazaniami wiary katolickiej, lecz w sposób szczególny obowiązek ten dotyczy osób konsekrowanych, które — jak czytamy w dekrecie Perfectae caritatis — powinny otaczać Pasterzy „duchem synowskiej czci i miłości” (Perfectae caritatis, 6). W tym samym tekście znajduje się również usilne wezwanie skierowane do osób konsekrowanych: „niech coraz ściślejsze więzy łączą ich życie i dusze z Kościołem i niech całkiem poświęcą się jego posłannictwu.” (Perfectae caritatis, 6).

Niestety istnieją uzasadnione powody, by stwierdzić, że niektóre grupy osób konsekrowanych nie troszczą się wystarczająco o budowanie i pogłębianie tej komunii kościelnej, którą Pan powierzył kierownictwu Apostołów i ich następców. Często zdarza się wręcz, że promują inicjatywy równoległe, a nawet otwarcie sprzeczne z nauczaniem Magisterium Kościoła. Krajowe Federacje Zakonników i Zakonnic oraz sama CLAR (Latynoamerykańska Konfederacja Osób Konsekrowanych) są strukturami bardzo pożytecznymi dla promowania bardziej skutecznej współpracy dla dobra Kościoła (Perfectae caritatis, 23). Jednak wskazania wydane dla ich właściwego funkcjonowania nie zawsze były przyjmowane z należną, ufną uległością. I to — rzecz jasna — stało się powodem zaniepokojenia i cierpienia.

W tak ważnej chwili dla życia Kościoła, w której przygotowujemy się do obchodów 500-lecia ewangelizacji Nowego Świata, szczególnie zależy mi na tym, aby podzielić się z wami — a przez was ze wszystkimi osobami konsekrowanymi zaangażowanymi w budowanie Królestwa Bożego w Ameryce Łacińskiej — troską o dobro Kościoła na tym umiłowanym kontynencie. Komunia kościelna jest dobrem, którego wszyscy powinni bronić i które powinniśmy rozwijać, z poszanowaniem właściwej misji każdego członka Mistycznego Ciała Chrystusa. Dlatego kieruję gorący apel, aby wszystkie rodziny zakonne obecne w Ameryce Łacińskiej — w pełnej zgodzie i synowskim posłuszeństwie wobec biskupów i Papieża — zaangażowały się w „nową ewangelizację” tego kontynentu.

Niech Dziewica z Nazaretu uczy nas — swoim przykładem pokory i uległości — oddawać się bez żadnych zastrzeżeń sprawie Jej Boskiego Syna i Jego Świętego Kościoła!

Po zakończeniu przemówienia Papież dodaje następujące słowa:

Jestem bardzo wdzięczny za tę wizytę, a także za to dwudniowe spotkanie. Wiedząc — zwłaszcza dzięki biskupom przybywającym z wizytami ad limina — o trudnościach, jakie napotykają, a zważywszy, że w ostatnich latach byli to głównie biskupi Ameryki Łacińskiej, pomyślano o poszukaniu środków zaradczych w kontekście komunii kościelnej. I od razu stało się jasne, że najwłaściwszym sposobem było włączenie w tę naszą troskę przełożonych zakonnych: w pewnym sensie wszystkich przełożonych, lecz szczególnie tych, którzy są najliczniej reprezentowani w Ameryce Łacińskiej, to znaczy wspólnot najbardziej obecnych na tym kontynencie. Oznacza to także działanie razem, pracę razem, refleksję razem i wspólne przewidywanie środków, które należy zastosować. Sprawa jest ważna: chodzi bowiem o „opción por los pobres”, preferencyjny wybór na rzecz ubogich.

Uważam, że Papież i wszyscy biskupi mają to samo nastawienie ducha i że zawsze w tym samym duchu wypowiadali się i działali. Ale chodzi o to, by zachować i ukazać dobrą wolę nas wszystkich, nas — Pasterzy, i zrobić wszystko, by utrzymać spoistość ciała Kościoła, by się nie odłączać, by nie tworzyć równoległych sposobów działania.

Jest to problem, który od dawna nas niepokoi i który można rozwiązać dzięki dobrej woli — której z pewnością nie brakuje — dzięki łasce Bożej, działaniu Ducha Świętego, a także poprzez powrót do samej natury powołania zakonnego, życia konsekrowanego. Mam nadzieję, że podobnie jak w tych dniach, w których drodzy Przełożeni i drogie Przełożone Generalne pomagali nam we wspólnej refleksji, tak i w przyszłości będziemy mogli liczyć na waszą współpracę, ponieważ chodzi o rzeczywistość, która jest nasza: Res nostra agitur — nie ma wielu „spraw” odrębnych, lecz jedna sprawa wspólna: Ewangelia, Kościół i jego misja. Dotyczy to szczególnie tego ważnego momentu dla Ameryki Łacińskiej, która zbliża się do jubileuszu 500-lecia ewangelizacji — chwili wzniosłej, ale i trudnej, bo dobrze wiemy, że rocznica ta spotyka się z krytyką niektórych środowisk, dostrzegających jedynie aspekty negatywne, a nie te pozytywne. Mamy nadzieję, że ten pierwszy krok — który był konieczny — okaże się również owocny.

Tłumaczenie OKM
Za: www.vatican.va

Copyright © Dykasterium ds. Komunikacji – Libreria Editrice Vaticana