Jan Paweł II
PRZEMÓWIENIE DO UCZESTNIKÓW KAPITUŁY GENERALNEJ ZAKONU KLERYKÓW REGULARNYCH UBOGICH MATKI BOŻEJ SZKÓŁ POBOŻNYCH (PIJARÓW)
Rzym, 05 lipca 1997 r.
Drodzy Bracia
1. Z radością kieruję do was wszystkich serdeczne pozdrowienie, do was, którzy przybyliście do Rzymu na waszą Kapitułę Generalną, odbywającą się w czterechsetną rocznicę otwarcia pierwszej publicznej, powszechnej i bezpłatnej szkoły ludowej w Europie, zapoczątkowanej przez świętego Józefa Kalasancjusza wiosną 1597 roku w rzymskiej dzielnicy Zatybrze.
Wspominając przeszłość, zamierzacie analizować teraźniejszość, aby rozpoznać stojące przed nią wyzwania. Do tego właśnie wzywa was temat waszego Zgromadzenia Kapitulnego, zapraszając do refleksji nad hasłem: „Charyzmat i posługa pijarska dzisiaj”. Chcecie zastanowić się nad tym, jak odpowiadać na dzisiejsze potrzeby z wyraźną wrażliwością na aktualne wymagania Kościoła i społeczeństwa, pozostając jednak wierni duchowi początków. Zachęcam was do tego zamiaru, jakże trafnego i potrzebnego.
Kieruję moje pozdrowienie do Ojca José Marii Balcellsa Xuriacha, Przełożonego Generalnego Zgromadzenia, dziękując mu za pełne oddania słowa, które zechciał skierować do mnie w imieniu obecnych. Pragnę równocześnie przekazać całej Rodzinie Pijarskiej żywe podziękowanie za jej cenną pracę na trudnym polu wychowania, zachęcając ją do wytrwania w tej ważnej służbie na rzecz młodych pokoleń. Jest to apostolat niełatwy, lecz nieodzowny dla szerzenia Ewangelii i kultury chrześcijańskiej, a także dla formowania dojrzałych i odpowiedzialnych wierzących.
2. Dobrze rozumiał to wasz Założyciel, który nie ograniczył się do promowania „szkoły dla wszystkich”, lecz wziął za wzór Chrystusa i starał się przekazywać młodym — obok wiedzy świeckiej — również mądrość Ewangelii, ucząc ich dostrzegać w wydarzeniach osobistych i w dziejach świata działanie miłującego Boga Stwórcy i Odkupiciela.
Na wzór Boskiego Mistrza, który „Gdy Jezus wysiadł, ujrzał wielki tłum. Zlitował się nad nimi, byli bowiem jak owce nie mające pasterza. I zaczął ich nauczać o wielu sprawach.” (Mk 6, 34), poświęcił się on w sposób szczególny ubogim. Słusznie więc święty Józef Kalasancjusz może być uważany za prawdziwego twórcę nowoczesnej szkoły katolickiej, nastawionej na integralne formowanie człowieka i otwartej dla wszystkich. Inicjatywa podjęta przez niego czterysta lat temu zachowuje również dzisiaj swoją szczególną rację bytu: w zsekularyzowanym środowisku, w jakim żyją nowe pokolenia, niezwykle ważne jest, aby proponować im szkołę inspirowaną chrześcijańsko. Właśnie dlatego w liście sprzed kilku dni, skierowanym do waszego Przełożonego Generalnego, ponownie wyraziłem życzenie, aby „we wszystkich krajach demokratycznych doszło wreszcie do konkretnej realizacji prawdziwej równości szkół niepaństwowych, przy jednoczesnym poszanowaniu ich projektu wychowawczego” (Jan Paweł II, Orędzie do Przełożonego Generalnego Ojców Pijarów, 24 czerwca 1997: Insegnamenti di Giovanni Paolo II, XX, 1 (1997) 1605).
3. Przedmiotem waszej refleksji podczas tej Kapituły Generalnej jest specyficzna misja pijarów we współczesnym świecie wychowania. W tym kontekście pragnę podkreślić, że jako osoby konsekrowane jesteście powołani do pracy w szkole z cechami odpowiadającymi waszemu szczególnemu charyzmatowi, który jako taki stanowi istotny wkład Kościoła. Wasza działalność w szkole powinna przede wszystkim odzwierciedlać waszą całkowitą konsekrację Bogu w naśladowaniu Chrystusa. Dzięki temu możecie uobecniać w świecie kultury ten horyzont transcendencji, w którym — w świetle Bożego zamysłu w Chrystusie przez Ducha — znajduje pełną odpowiedź pytanie o sens ludzkiego istnienia.
Wartości wiary powinny zatem przenikać wasze projekty duszpasterskie i pedagogiczne nie mniej niż ich konkretne urzeczywistnianie. Umocnieni miłością i oddaniem Jezusowi Chrystusowi, jesteście powołani, aby towarzyszyć tym, których Bóg powierza waszej trosce, pomagając im waszą radą w odpowiadaniu na powołanie, jakie Bóg kieruje do każdego.
Jako synom Kalasancjusza nie może zabraknąć wam również troski o pierwszeństwo wychowania tych, którzy z jakiegokolwiek powodu znajdują się na marginesie i są wykluczeni. Wierność waszemu pierwotnemu charyzmatowi i waszym tradycjom skłoni was do czynienia wszystkiego, co leży w waszej mocy, aby ofiarować tym młodym możliwość uwolnienia się od tej poważnej formy nędzy, jaką jest brak formacji kulturalnej i religijnej.
Z serdecznością pragnę wam także przypomnieć, że wasza szczególna obecność w świecie wychowania chrześcijańskiego będzie możliwa jedynie wówczas, gdy każdy z pijarów oraz wszystkie wspólnoty Zakonu będą gorliwie pielęgnować głęboką duchowość ewangeliczną, karmioną słuchaniem słowa Bożego, celebracją liturgii, modlitwą osobistą i wspólnotową, praktyką cnót oraz stałym wysiłkiem ascetycznym. We wszystkim tym dał wam przykład wasz święty Założyciel, pozostawiając wam także pisemne świadectwo w Konstytucjach i listach.
4. Drodzy Bracia, w waszej misji wychowawczej od samego początku współpracowali wychowawcy świeccy, których wkład liczbowy i jakościowy w naszych czasach znacznie się pomnożył. Wasz Założyciel zalecał wam uważać za prawdziwych członków wspólnoty tych, którzy byli najbliżsi duchem i oddaniem. Dzięki swojemu świadectwu wiary i kompetencji zawodowej stają się oni konkretnym i żywym przykładem powołania świeckiego dla wszystkich uczniów.
Do właściwych zadań świeckich wychowawców chrześcijańskich należy bowiem integrowanie w życiu osobistym i w działalności pedagogicznej zarówno wiary, jak i kultury, czyniąc w ten sposób Ewangelię obecną w naszym świeckim świecie. I to nie w sposób czysto teoretyczny czy intelektualistyczny, lecz w konkrecie sprawowanej misji wychowawczej: w codziennym kontakcie z uczniami pomagają oni łączyć w sposób żywy wartości ludzkie i chrześcijańskie. W ten sposób świeccy wychowawcy przyczyniają się do ewangelizacji młodych pokoleń, a poprzez nich — do chrześcijańskiej odnowy przyszłego społeczeństwa.
5. Drodzy Ojcowie Pijarzy, życzę obfitych owoców waszemu zgromadzeniu kapitulnemu i każdemu z was, aby umiał nieustannie czerpać z bogactwa nauczania Chrystusa Nauczyciela, którego słowa „są duchem i życiem” (J 6, 63), dla dobra tych, którzy zostali powierzeni waszej posłudze nauczycielskiej.
Niech Najświętsza Maryja Panna, której imię jaśnieje w samym tytule waszego Zakonu „Ubogich Matki Bożej”, i której święty Józef Kalasancjusz tak często polecał Instytut, zawsze wam towarzyszy i czyni owocnymi wasze trudy apostolskie. Pamiętajcie o tym, czego Święty od was wymagał, zachęcając was do ufnego wzywania Jej wstawiennictwa: „Natarczywość niech będzie wobec naszej Matki, a nie wobec ludzi, ponieważ Ona nigdy nie męczy się naszą natarczywością, ludzie zaś — owszem” (List 58).
Nie lękajcie się zatem być „natarczywi” wobec Najświętszej Dziewicy, którą czcicie w sposób szczególny jako waszą Matkę!
Z tymi uczuciami z serca udzielam wam mojego Błogosławieństwa, które chętnie rozszerzam na waszych Współbraci i Współpracowników, jak również na wszystkich tych, do których kieruje się wasze codzienne zaangażowanie wychowawcze.
Tłumaczenie OKM
Za: www.vatican.va
Copyright © Dykasterium ds. Komunikacji – Libreria Editrice Vaticana
