Werbiści – Konferencja: Antoni Kość jako filozof prawa

22 marca 2013 roku w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II odbyła się Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Antoni Kość jako Filozof prawa”.

Konferencja połączona była z prezentacją Księgi Abiit, non obiit (w swobodnym tłumaczeniu „odszedł, ale pamięć o nim nie zaginęła”) poświęconej pamięci zmarłego w 2011 roku Księdza Profesora Antoniego Kościa SVD, który pracował w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II w latach 1994-2011.

Konferencję rozpoczęła Msza św. odprawiona o godz. 12.30 w Kościele Akademickim KUL. Przewodniczył jej ks. bp Artura Miziński, zaś homilię wygłosił o. Andrzej Danilewicz, Prowincjał Polskiej Prowincji werbistów.

Sesje konferencyjne rozpoczęły się o godz 14.00. Na wstępie gości przywitał ks. dr hab. Piotr Stanisz, prof. KUL, Dziekan Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL. Po uroczystym otwarciu, którego dokonał ks. prof. dr hab. Antoni Dębiński, Rektor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II do konferencji wprowadzil ks. dr Tomasz Barankiewicz SVD, KUL.

Zasadnicza część konferencji przebiegła w 2 sesjach. Sesja I koncentrowała się na kontynentalnej filozofii prawa oraz wpływie jaki na nią wywarł i inspiracjami jakie z niej czerpał ks. prof. Antoni Kość. W tej części referaty przedstawili: prof. dr hab. Stanisław Kaźmierczyk, UWr (Relacje w metodologii prawa), prof. dr hab. Jerzy Zajadło, UG ( Niemiecka filozofia prawa jako źródło inspiracji Antoniego Kościa), dr hab. Dariusz Dudek, prof. KUL (Dobre prawo jako dobro prawne) oraz dr Łukasz Pikuła, UJK (Sein i Sollen w filozofii prawa Antoniego Kościa).

Po dyskusji i przerwie odbyła się sesja II, tym razem koncentrująca się na filozofii prawa Dalekiego Wschodu. W tej części uczestnicy wysłuchali referatów na temat dualizmu źródeł prawa japońskiego (prof. dr hab. Leszek Leszczyński, UMCS), znaczenia prac Antoniego Kościa w poznaniu współczesnych Chin (dr hab. Kamil Zeidler, prof. UG) oraz wkładu Antoniego Kościa i Zgromadzenia Słowa Bożego w działalność wśród migrantów (ks. dr Damian Cichy SVD, Ośrodek Migranta Fu Shenfu w Warszawie).

Po kolejnej dyskusji, dr Jadwiga Potrzeszcz, KUL zaprezentowała Księgę Abiit, non obiit, poświęconą pamięci Księdza Profesora Antoniego Kościa SVD, a przemówienia okolicznościowe wygłosili: ks. prof. dr hab. Antoni Dębiński, Rektor KUL, ks. prof. dr hab. Augustyn Eckmann, Prezes TN KUL oraz ks. Andrzej Danilewicz SVD, Prowincjał Polskiej Prowincji Zgromadzenia Słowa Bożego.

Przypomnijmy niektóre fakty z życia ks. prof. Antoniego Kościa. Urodził się 12 maja 1949 r. w Rokietnicy koło Jarosławia. Od września 1963 r. kształcił się w I Liceum Ogólnokształcącym im. ks. Stanisława Konarskiego w Rzeszowie. Jak wspominał po latach, szkoła ta zawsze dawała uczniom solidne wykształcenie, zaszczepiała postawy ideowe i patriotyczne.

W roku 1967 wstąpił do Seminarium Diecezjalnego w Przemyślu. Po czterech latach w przekonaniu, że ma powołanie do pracy misyjnej Kościoła, zgłosił się do Misyjnego Seminarium Duchownego Zgromadzenia Słowa Bożego w Pieniężnie. Był pierwszym studentem Misyjnego Seminarium Duchownego, którego przełożeni skierowali na Katolicki Uniwersytet Lubelski, aby ukończył studia tytułem magistra teologii. Tytuł ten zdobył 20 maja 1974. Promotorem pracy magisterskiej Zdobycie Jerycha w świetle Biblii i archeologii był o. prof. Hugolin Langkammer.

Po przyjęciu święceń kapłańskich 23 czerwca 1974 roku w Pieniężnie, a następnie intensywnym kursie języka angielskiego w Maynooth w Irlandii udał się do pracy misyjnej w dalekiej Japonii. Odwaga i otwartość, a przy tym zachowywanie tożsamości zawsze były wyróżniającymi się cechami Jego osobowości.

W latach 1974-1976 uczył się języka japońskiego w Center for Japanese Studies w Kamakura niedaleko Tokio oraz dodatkowo pracował w szkole niedzielnej ucząc dzieci japońskie języka angielskiego. Żywił przekonanie, o czym wspominał, że praca w szkole pomoże lepiej i szybciej poznawać język, kulturę i codzienne życie japończyków.

Gdy przedstawiono Mu propozycję odbycia studiów w Japonii, wybrał studia prawnicze. Prawo studiował w latach 1976-1978 w Sophia University w Tokio. Następnie kontynuował studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Alberta-Ludwika we Fryburgu Bryzgowijskim w Niemczech w latach 1978-1982. W roku 1982 na tymże Uniwersytecie uzyskał stopień naukowy doctor iurius utriusque na podstawie rozprawy doktorskiej Recht und Sittlichkeit im sozialistischen Staat, dargestellt am Beispiel Polent. Promotor rozprawy doktorskiej, prof. Alexander Hollerbach był uczniem Erika Wolfa, a ten był uczniem Gustawa Radbrucha (1878-1949), wybitnego teoretyka i filozofa prawa XX w.

Ten właśnie nurt uprawiania teorii i filozofii prawa w zasadniczy sposób ukształtował myślenie o prawie Księdza Profesora Antoniego Kościa. W latach 1982-1983 odbył specjalistyczne studia w zakresie prawa anglo-amerykańskiego w Chicago University w USA.

Po powrocie z Niemiec i USA w latach 1983-1988 pracował na stanowisku Professor of Laws w Nanzan University w Nagoya prowadząc wykłady, seminarium i publikując w języku japońskim i angielskim. W Japonii Ksiądz Profesor Antoni Kość wypromował 18 magistrów.

Następnie w latach 1988-1989 studiował uzupełniająco prawo kanoniczne w Uniwersytecie Gregoriana w Rzymie. Szczególne zdolności językowe i otwarta osobowość pozwoliły Księdzu Profesorowi opanować jeszcze inne języki Dalekiego Wschodu. W latach 1989-1990 studiował język koreański w Yonsei University w Seoulu w Korei, a w latach 1991-1993 pracował na stanowisku Professor of Laws w Seoul National University i w Sogang University w Seoulu w Korei.

Po latach nauki i pracy dydaktycznej żartował czasami, że w trakcie studiów na Wydziale Prawa Uniwersytetu Alberta-Ludwika i pisania doktoratu język niemiecki można było odczuć jako trzykrotnie lżejszy od języka japońskiego, natomiast języka angielskiego nie należy w ogóle traktować jako język obcy. Nieraz mogliśmy usłyszeć Jego swobodne rozmowy w języku koreańskim prowadzone z pracownikami Firmy Daewoo w Lublinie.

Po powrocie do Polski Ksiądz Profesor Antoni Kość od października 1994 r. podjął pracę w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim na Wydziale Prawa, Prawa Kanonicznego i Świeckiego. Stopień doktora habilitowanego nauk prawnych, w zakresie filozofii prawa, uzyskał po kolokwium habilitacyjnym w dniu 18 czerwca 1998 roku na podstawie rozprawy Prawo a etyka konfucjańska w historii myśli prawnej Chin.

Od 1 stycznia 1999 roku został Kierownikiem Katedry Filozofii Prawa (od 1 października 2009 roku działająca jako Katedra Teorii i Filozofii Prawa) w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II. Tytuł naukowy profesora nauk prawnych uzyskał 22 marca 2002 na podstawie rozprawy Filozoficzne podstawy prawa japońskiego w perspektywie historycznej.

Poszczególne szczeble kariery uniwersyteckiej przechodził tak szybko, że żartował czasami, iż właściwie pozostały mu do zdobycia już tylko dwa tytuły: profesor emerytowany i profesor ś.p. Nie przypuszczał, niestety, że stanie się to w tak krótkim czasie.

Ksiądz Profesor Antoni Kość pełnił w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II wiele funkcji organizacyjno-administracyjnych. W latach 2000-2008 pełnił funkcję Prodziekana Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji. W latach 2005-2008 pełnił funkcję Dyrektora Instytutu Ogólnych Nauk o Prawie. Był redaktorem naczelnym „Roczników Nauk Prawnych” (2001-2005), zastępcą redaktora naczelnego (od 2006 roku) oraz sekretarzem redakcji (1998-2001) tego czasopisma. W latach 2001-2004 był członkiem zarządu, w latach 2004-2010 skarbnikiem, a od 2010 roku wiceprezesem Towarzystwa Naukowego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II. Za osiągnięcia w pracy naukowej, dydaktycznej i administracyjnej był wielokrotnie nagradzany przez Rektora KUL.

Dorobek naukowy Księdza Profesora Antoniego Kościa jest bogaty. Dominuje w nim problematyki relacji prawa, moralności, państwa i religii badana w różnych kulturach, systemach i porządkach prawnych. W rozprawie doktorskiej Recht und Sittlichkeit im sozialistischen Staat, dargestellt am Beispiel Polens (Freiburg 1982) Autor podejmuje tematykę relacji prawa i moralności w okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Monografia ta po pewnych udoskonaleniach ukazała się w 1986 roku w języku japońskim pt. Porando ni okeru ho to dotoku (Contemporary Law and Morality in Poland).

Po powrocie do Polski opublikował monografię Historyczne modele relacji prawa, państwa i religii w niemieckiej filozofii prawa (Lublin 1995). Następnie powstała monografia Prawo a etyka konfucjańska w historii myśli prawnej Chin. W dorobku naukowym Księdza Profesora Antoniego Kościa znaczące miejsce zajmuje monografia Filozoficzne podstawy prawa japońskiego w perspektywie historycznej (Lublin 2001). Napisał także podręcznik akademicki obejmujący podstawowe zagadnienia z zakresu filozofii prawa, Podstawy filozofii prawa (Lublin 1998, 3 wyd. Lublin 2005).

Problematykę relacji prawa i moralności poruszał w licznych artykułach publikowanych w czasopismach krajowych i zagranicznych. Publikował w językach: japońskim, koreańskim, niemieckim, angielskim i polskim. Ksiądz Profesor Antoni Kość wypromował 8 doktorów, 112 magistrów (w tym 18 w Japonii). Recenzował rozprawy doktorskie, habilitacyjne i profesorskie. Sporządził także recenzję doktoratu honoris causa KUL Jego Eminencji Tarcisio Kardynała Bertone, Sekretarza Stanu Jego Świątobliwości Benedykta XVI, Kamerlinga Świętego Kościoła Rzymskiego.

Ksiądz Profesor Antoni Kość w latach 1996-2003 prowadził także dość intensywną działalność duszpasterską wśród Koreańczyków z Firmy Daewoo w Lublinie, jak również wśród Koreańczyków z Daewoo/FSO Warszawie. W każdą niedzielę rano wsiadał do pociągu i jechał do Warszawy. O godzinie 10 odprawiał Mszę św. w kaplicy Ojców Dominikanów na Służewcu. Grupa warszawska w najlepszym okresie liczyła około 150 osób.

Po Mszy św. w Warszawie Ks. Antoni Kość wracał z powrotem do Lublina. O godz. 17.00 w kaplicy Księży Werbistów w Lublinie gromadziła się lubelska grupa Koreańczyków. Po Mszy św., między godz. 18 a 19 odbywała się katecheza dla dorosłych i szkoła niedzielna dla dzieci. Grupa lubelska w swoim szczytowym okresie liczyła 60 osób.

Od końca 2000 r. Koreańczycy zaczęli stopniowo opuszczać Polskę, co było spowodowane kryzysem w firmie Daewoo.

W domu Księży Werbistów w Lublinie Ksiądz Profesor Antoni Kość prowadził prosty, oszczędny i niezwykle uporządkowany tryb życia. Znany był z tego, że w mieszkaniu, w pracy lub podróżując używał tylko rzeczy koniecznych. Często żartował, że nie obciąża się rzeczami, gdyż to, co naprawdę potrzebne ma „w głowie”. Cenił sobie wolność i dystans w stosunku do świata materialnego, nowoczesnych trendów i mody. Dodawała często – „ja jestem milionerem duchowym”. Niemniej w stosunku do innych osób okazywał hojność. Wspomagał np. studentów KUL pochodzących z rodzin wielodzietnych i biednych. Jeśli coś kupił lub otrzymał, a potem przez rok nie używał, przekazywał to innym.

Był znany z doskonałej pamięci. W czasie egzaminów magisterskich średnią ocen obliczał zawsze „w głowie” wyprzedzając innych członków komisji liczących na kalkulatorze. W dyskusjach lubił błyskotliwość i swadę.

Wypełniał swoje naukowe powołanie do końca. Odszedł poprawiając jeszcze wieczorem rozprawę doktorską. Na biurku, zawsze uporządkowanym, pozostał tekst, ołówek z gumką i filiżanka po zielonej herbacie.

Tomasz Barankiewicz SVD

Za: www.werbisci.pl