ZAPOWIEDŹ: Międzynarodowa konferencja naukowa na Jasnej Górze – Klasztor w muzyce średniowiecznej i nowożytnej

Zapraszamy do udziału w siódmej międzynarodowej konferencji naukowej z cyklu „Klasztor w…”. Tym razem jej tematem będzie

Klasztor w muzyce średniowiecznej i nowożytnej

Konferencja odbędzie się

5–7 maja 2015 r. w klasztorze OO. Paulinów na Jasnej Górze

 

Bardzo prosimy o zapoznanie się z dołączoną do tego zaproszenia propozycją programową.

Zgłoszenia tematów referatów (20 min.) lub komunikatów (10 min.) prosimy przesyłać w terminie do 30 sierpnia 2014 r., na adres: [email protected] i/lub [email protected]

Opłata konferencyjna dla referentów wynosi 400 zł. W jej ramach gwarantujemy zakwaterowanie i wyżywienie, udział w imprezach towarzyszących (w tym koncertach), materiały konferencyjne oraz druk artykułów (i tłumaczenia streszczeń do nich). Nie zwracamy kosztów dojazdu.

Planowane koncerty:

  • 5 maja 2015 r., godz. 1800, Bazylika Jasnogórska, koncert muzyki średniowiecznej (nuty ze zbiorów paulińskich)
  • 6 maja 2015 r., godz. 1800, Bazylika Jasnogórska, koncert muzyki dawnej (nuty ze zbiorów jasnogórskich)

Komitet naukowy:

Organizatorzy: Wrocławskie Towarzystwo Miłośników Historii, oddział Polskiego Towarzystwa Historycznego, Instytut Historyczny i Katedra Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego, Instytut Liturgii, Muzyki i Sztuki Sakralnej Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Opolskiego, Zespół Naukowo-Redakcyjny Jasnogórskich Muzykaliów, Stowarzyszenie „Kapela Jasnogórska”, Stowarzyszenie Miłośników Festiwalu „Gaude Mater”, Klasztor OO. Paulinów na Jasnej Górze.

Patronat naukowy: projekt „Dziedzictwo kulturowe po klasztorach skasowanych na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej oraz na Śląsku w XVIII i XIX w.: losy, znaczenie, inwentaryzacja”

Patronat medialny:

Biuro Prasowe Jasnej Góry; Radio Jasna Góra; Tygodnik Katolicki „Niedziela”


Klasztor w muzyce średniowiecznej i nowożytnej

Propozycja programowa

Tom ten, już siódmy z cyklu „Klasztor w…”, poświęcony jest miejscu i roli muzyki (wokalnej, wokalno-instrumentalnej, instrumentalnej) w życiu klasztoru oraz problematyce szeroko rozumianej kultury muzycznej w środowiskach zakonnych epoki średniowiecznej i nowożytnej (aż do chwili obecnej). Liturgia, wraz z integralnie z nią związaną muzyką, od początku stanowiła podstawowy oraz najbardziej istotny wymiar życia i funkcjonowania środowisk klasztornych. Codzienne officium divinum, a następnie coraz częstsze celebracje eucharystyczne, przede wszystkim zaś msze konwentualne, sprzyjały rozwojowi repertuaru oraz różnorodnych zespołów muzycznych, początkowo wokalnych, później także wokalno-instrumentalnych oraz instrumentalnych. Nic zatem dziwnego, że klasztory odegrały istotną rolę w rozwoju i popularyzacji muzyki, stając się nierzadko wręcz najważniejszymi lokalnymi ośrodkami kultury muzycznej.

Jakie było miejsce muzyki, wokalnej i instrumentalnej, w życiu klasztornym, jak to miejsce ewoluowało przez wieki? Jak regulują je teksty normatywne, jak jest definiowane w komentarzach, traktatach i różnych pismach, nie tylko autorstwa zakonników? Jakie było miejsce samych zakonników i zespołów klasztornych w rozwoju kultury muzycznej? Co nowego do niej wnieśli, do udoskonalenia czego się przyczynili (w zakresie form, sposobów wykonania, instrumentów, repertuaru etc.)? Czy istnieją cechy wyraźnie wyróżniające muzykę klasztorną? Jak muzyka klasztorna zmienia się w zależności od miejsca, czasu oraz rodzaju zgromadzenia, jak reaguje na zachodzące zmiany? Jaką rolę odegrała muzyka w reformach klasztornych i zakonnych oraz w odnowieniu życia zakonnego w XIX w., a jaką odgrywa we współczesnym świecie? Jaki jest stan zachowania źródeł muzycznych pochodzących z ośrodków klasztornych (głównie rękopiśmienne i drukowane muzykalia oraz instrumenty)? Oto niektóre z pytań, jakie powinny pojawić się podczas konferencji.

Organizatorzy proponują, aby na konferencji poczesne miejsce zajęły następujące zagadnienia:

1. Stosunek zakonników do muzyki oraz jej miejsce w życiu klasztornym w świetle tekstów normatywnych, traktatów i innych pism oraz wypowiedzi „praktycznych”.

2. Źródła do badań nad muzyką klasztorną i jej rolą.

3. Archiwalia, druki i instrumenty muzyczne proweniencji klasztornej, stan ich zachowania i opracowania, w tym w kontekście kasat klasztorów.

4. Cele i zadania badań nad muzyką klasztorną i jej rolą.

5. Metody badań nad muzyką klasztorną i jej rolą.

6. Kierunki rozwoju muzyki wokalnej, wokalno-instrumentalnej i instrumentalnej w klasztorach.

7. Sposoby, metody i miejsca nauki muzyki na potrzeby klasztorów oraz prowadzonej przez zakonników.

8. Kapele klasztorne i ich znaczenie.

9. Instrumentarium muzyczne używane w klasztorach.

10. Zakonnicy jako teoretycy, kompozytorzy i wykonawcy muzyki.